{slide= ملنګ جان}
محمدامين ملقب پـه (ملنګ جان) د عـــبدالشکور زوی د ننګــرهار د بهســــودو د چميار د کلی اوســيدونکی د پـښــتنويود ملی او ولسی شاعـــرانو پـه لـــړ کی يـو پـياوړی او خـــوږ ژبی شاعر تــير شـــويدی .

دی پـه 1296 هجـری لمــريـز کال کی زيـږيدلی او پـه دری کلــنی کی ئی پلار مــړ او يـتـيم پاتی شــو. پدغـــه وخت کی دده ډيــره کـوچـنی او خــورا بی وزلی کـورنی د رزق او روزی د پيداکولو په نيت د چمــيار کلی نه د پــيروړ ســيمی تـه ولـيږديده او پـه هغـه ســيمه کی د چادســره پـه کلی کی ميشت شــوه .

د پـنځلس کلـنی پوری پدی کلی کی پاتی شــو او د هغـه وروســته د کامی د داربنګ کلی تـه وﻻړ او هلــته پـه کار او زيار لګــيا شــو او پـه ډيـری سـختی او بی وزلی ئی خـپلی ورځی شــپی ســبا کـولی. ده د لومــړی ځل لــپاره خــپل تاثرات او جذبات او حاﻻت او د محــيط عکس العمل د خــوږو او روانو کلمــاتو پـه تــرڅ کی وپـيل چـه پـه نتـــيجه کی شـعر تری جـوړ شــو .

دده لومــړی تــرانه چی وروســـته بيا د اتحاد مشــرق پـه ورځـپاڼی کی هغـه وخت خــپره شــوه چی ښاغلی خادم ددغــه ورځــپاڼی مديــر ؤ، او د هغی له امله مشــهور او پـه ادبی محافلو کی وپــيژندل شــو. د هغی يـو بيت دا دی .

بـاغ دی دتوتيـانو نه پـــريـږدی زاغـان

دی پښتون ماليار پکی وژنی پری خــپل ځان

پـه 1332 هجـری لمـريـز کال کابل ته راغې او پـه کابل راديو کی د پښـتو د موسـيقی د تنظيمونکې په توګه مقــرر شــو. ده لـيک لوست نشــو کوﻻی او پـدی ډيــر زوريده .

وخــتی چی محروم له علمه زه ملنګ جان پاته شـــوم

بـــــند به وی قـيامت کی زما ﻻس د چا ګريوان سـره

د وطن په درد دردمن او د ولس په خـوږ خـوږمن ، دپښـتونســتان د ازادی د غـورځنګ د لــياری فدا کار او د پښــتون د پــرمختګ ارزومن ؤ .

د حسن او جمال لــيوال ، د ګل بلبل ، د شـمعی پـتنګ او د ازادی ملنګ ؤ. د نادودو او تـيريو ســره ئی مخالفت ، د نفاق او ګـوندی ســره ئی دښــمنی او د بی علمی ســره ئی جګــړه درلـوده. د لټی او بيکاری په مقابل کی ئی ښـه په ټينګه مجادله کــړيده. او د پښتنې کلــتور ممثل او مبلغ او د ننګ او غــيرت ټوټه وه ، د مشــرانو احــترام ئی ساته او پـر کشــرانو ئی شفقت کاوه. ده د لــری او بــری پښــتونخــواه د عـوامو او خـواصو د پوهـو ، او بی سـوادو د رسمی او ولسی کسانو په زړو کی ئی ځای درلود او هــر چا ورته په درنه ســترګه کــتل. دا خــو ځکه چی ټول پښتانه ده ته ګــران او په زړه پوری او د ټولو خــير او سعادت دده لومــړی هــيله او ارزو وه .
{/slide}{slide= دا زموږ زيبا وطن}
دا زموږ زيبا وطن
دا زموږ ليلا وطن
دا وطن مو ځان دی
دا پښتونستان دی
دا دمينې کور زموږ
دا د پلرو ګور زموږ
نه ورکوؤ چا لره
دا د سترګو تور زموږ
نه دی د بل چا وطن
دا دی د شيرشاه وطن
کورد خوشحال خان دی
دا پښتونستان دی
دا وطن دی ځان زموږ
دا وطن ايمان زموږ
وايي په خاپوړو کې
داسې ماشومان زموږ
دا مو د بابا وطن
دا مو د دادا وطن
په موږ باندې ډير ګران دی
دا پښتونستان دی
ځار يې له سيندونو شم
ځار يې له ډاګونو شم
ځار يې له خوړونو شم
ځار يې له دی غرونو شم
دا زموږ اشنا وطن
درد له مو شفاء وطن
زړګۍ مې پرې روښان دی
دا پښتونستان دی
دا وطن زيارت زموږ
دا وطن نعمت زمونږ
دا وطن په دې دنيا
دی لکه جنت زموږ
دا وطن صفا وطن
زړه د ايشيا وطن
ژوندون د ملنګ جان دی
دا پښتونستان دي
{/slide}{slide= د ځوانۍ سره شهرت}
ځوانۍ سره شهرت د ننګ او نام مزه کوي
ټټر په لار د قوم په وينو رنګ مزه کوي
يا ژوند د خپلواکۍ ښه دی يا مرګ د شرافت
ميدان کې د سرباز د توري شرنګ مزه کوي
که ژوند ابدي غواړئ د خپل قوم په مخ کې مړه شئ
بيرغ د شهيدانو رنګارنګ مزه کوي
ځوانان ښايي په توره چې د ننګ توره په ملا کي
د پېغلو په سينو لاچي لونګ مزه کوي
چې واک يې د پردو وي که قبا يې وي د زرو
د هغه نه زوړ کند د يو ملنګ مزه کوي
د ځان غوښې کړه ويلې قوم ويښ کړه ملنګ جانه
{/slide}{slide= بي بازخواستي}
بې بازخواست او بې پرسان به يم تر کومه؟
سر سرتور څيری ګرېوان به يم تر کومه؟
په نارو مې ستونی وچ شو څوک يې نآوري
د کاڼه بادار دهقان به يم تر کومه؟
زما مخ د بل څپېړې به تر څو وي؟
په سلګو او په جان جان به يم تر کومه؟
د وطن خدمت دپاره وزګار نه شوم
خدمتګار د هر يو خان به يم تر کومه؟
په کرلو او رېبلو يې پوهيږم
نالايق د دسترخوان به يم تر کومه؟
په قيامت کې به د ډېرو ګرېوان نيسم
خوف نه ګونګ زه "ملنګ جان" به يم تر کومه
{/slide}{slide= بې بازخواستي}
بې بازخواست او بې پرسان به يم تر کومه؟
سر سرتور څيری ګرېوان به يم تر کومه؟
په نارو مې ستونی وچ شو څوک يې نآوري
د کاڼه بادار دهقان به يم تر کومه؟
زما مخ د بل څپېړې به تر څو وي؟
په سلګو او په جان جان به يم تر کومه؟
د وطن خدمت دپاره وزګار نه شوم
خدمتګار د هر يو خان به يم تر کومه؟
په کرلو او رېبلو يې پوهيږم
نالايق د دسترخوان به يم تر کومه؟
په قيامت کې به د ډېرو ګرېوان نيسم
خوف نه ګونګ زه "ملنګ جان" به يم تر کومه
{/slide}{slide= غزل}
ما شراب خوړلـــــي نه ، په حـــد واهــــــــــه شـــــــم
كــــــه يـې وخــورم ، خبـــر نه يم چــې به څه شـــــــم

په هر لـــــــوري چـې نظر كوم اغيـــــــــــــــــــــــار دى
د زړه حــــــــــــــــال وچـــــــــــاته وويلـــــى نه شـــــــم

زمانـــــــې راباندې وكــــــــړې هسې چـــــــــــــارې
لكـــــــــــــــــــــه در د خرمهــــــــرو ســــره پييه شـــــــم

د اورنگ پادشـــــــــــاه په دور عدل نشتــــــــــــــــه
تر طنـــــــــــــــاب لاندې په شهـر كې لوټه شـــــــم

كه د رنـــــــــځ دارو مې كړې طبيبــــــــه ! وخت دى
هاله ستـــــــــــا دارو ومه شه چې په تله شـــــــم

خپل خوني وچـــــــــــــــــــــــــــاته څه ښايم په گوته
چې د چا د لاسه مرمــــــــــــــــه ، خود ليده شـــــــم

درسته شپه لكه اغزي په زړه څرخيــــــــــــــــږي
د فـــــــــــــــــــــــــــــــراق غمونه ، څرنگه اوده شـــــــم

هېڅ په سترگو ليده نشي ، يو قصـــــــــاب دى
نه يې لاس نه يې چـــاړه ، په زړه ورژه شـــــــم

لكه و په هغه شـــــــــــان په وفا ټينـــــــــگ دى
چې تر يار يې خجل نه كړم ځار تر زړه شـــــــم

په دا لــــــــــوڅو پـــــــــوڅو نه رسم تر ســــــــرايه
د سيميـــــــــا علم مې نشته ، چې مرغه شـــــــم

خلق تشې تسلــــــــــــې كـــــــــــــــــــا، زه له ځلې
د هلك غوندې د هر ســـــــــړي په خوله شــــــــم

الهـــــــــداد چې بند په بند گوتې په تار ږدي
د خوږ زړه دمه مې شــي ، څه خو تابه شـــــــم

نه شېخـــان ، نه طبيبـــــــان ، نه ساحـــران شته
چې له دې رنځه د چـــــــا په سبب ښه شـــــــم

زه خوشحــــــــــال له نورو څه لره فريــــاد كړم

په زړه زړه واړه په خپل غشې ويشته شـــــم
{/slide}{slide= غزل}
ما شراب خوړلـــــي نه ، په حـــد واهــــــــــه شـــــــم
كــــــه يـې وخــورم ، خبـــر نه يم چــې به څه شـــــــم

په هر لـــــــوري چـې نظر كوم اغيـــــــــــــــــــــــار دى
د زړه حــــــــــــــــال وچـــــــــــاته وويلـــــى نه شـــــــم

زمانـــــــې راباندې وكــــــــړې هسې چـــــــــــــارې
لكـــــــــــــــــــــه در د خرمهــــــــرو ســــره پييه شـــــــم

د اورنگ پادشـــــــــــاه په دور عدل نشتــــــــــــــــه
تر طنـــــــــــــــاب لاندې په شهـر كې لوټه شـــــــم

كه د رنـــــــــځ دارو مې كړې طبيبــــــــه ! وخت دى
هاله ستـــــــــــا دارو ومه شه چې په تله شـــــــم

خپل خوني وچـــــــــــــــــــــــــــاته څه ښايم په گوته
چې د چا د لاسه مرمــــــــــــــــه ، خود ليده شـــــــم

درسته شپه لكه اغزي په زړه څرخيــــــــــــــــږي
د فـــــــــــــــــــــــــــــــراق غمونه ، څرنگه اوده شـــــــم

هېڅ په سترگو ليده نشي ، يو قصـــــــــاب دى
نه يې لاس نه يې چـــاړه ، په زړه ورژه شـــــــم

لكه و په هغه شـــــــــــان په وفا ټينـــــــــگ دى
چې تر يار يې خجل نه كړم ځار تر زړه شـــــــم

په دا لــــــــــوڅو پـــــــــوڅو نه رسم تر ســــــــرايه
د سيميـــــــــا علم مې نشته ، چې مرغه شـــــــم

خلق تشې تسلــــــــــــې كـــــــــــــــــــا، زه له ځلې
د هلك غوندې د هر ســـــــــړي په خوله شــــــــم

الهـــــــــداد چې بند په بند گوتې په تار ږدي
د خوږ زړه دمه مې شــي ، څه خو تابه شـــــــم

نه شېخـــان ، نه طبيبـــــــان ، نه ساحـــران شته
چې له دې رنځه د چـــــــا په سبب ښه شـــــــم

زه خوشحــــــــــال له نورو څه لره فريــــاد كړم

په زړه زړه واړه په خپل غشې ويشته شـــــم
{/slide}{slide= که په حال زما خبر}
که په حال زما خبر تمام جهان شي

ټول عالم به په فرياد ان په سوران شي

لکه زه چې داسې زېړ زبېښلی ګرځم

هر بشر به داسې زېړ لکه زعفران شي

زه رټلی معشوقو يم نه رغېږم

که عالم رانه د څيرمې حکيمان شي

که څوک ما منع کوي د يار له دره

د ماهي په وچې څه رنګه ګذران شي

تسلي زما د سوي زړګي دا ده

يوځل کله به ښکاره د يار چشمان شي

د يار مخ ته منتظر زه ملنګ جان يم
{/slide}{slide= پښتون اوپښتنې سوال اوځواب}
ودې سوم محبوبې ستا دزلفو خريدار يمه واخله مال وسرزما
زه دوطن لور يم دباننگو زلمو ياريمه
ورك دې كه بشرله ما
ودې سوم محبوبې خپل وصال باندې مې موړ كه ته
غم مې دزړه سوړ كه ته
پوه نه شوې په نيمه مړه ته دسره سيال نه يي
سيال مې دجمال نه يي
سيال دې دجمال يم ډير دولت لرمه خان يمه
بريت تاووم ځوان يمه
داسې خان دې ورك شې چې دبل لاس لاندي ژوند كوي
ستا خاني څه خوند كوي
مه كوه پيغور مستې دسرو به دې زيور كړمه
موړ به دې ټبر كړمه
هغه مال دې ورك شې چې په ټيټو يې گټلى وي
نو٬م يې پرې بايللي وي ۔
نه يمه ټيټ سترگى پلار نيكه نه غټ پښتون يمه
تاپسې مجنون يمه
پلار خو دې پښتون و لاكن ته په پښتو پوې نه يې
ته دې دپلار ځوى نه يې
څنگه دپلار زوى نه يم دپلار نه دونيا داريمه
كوم تربور نه خواريمه
ته دونيا پرست يې دخپل پلار غوندې بهادر نه يي
ته دسره نر نه يې
مه وايه داسپورې نور دقهره بې اختيا ريمه
وريت دې كړ ځيگر زما
-------
زه له خپله پلاره څه كې كم يم چې پيغور كوې
دومره څله شور كوي
پلار دې ننگيالى ومړه تا غوندې بې ننگ نه و
هيڅوك يې دجنگ نه و
ما خو دخپل پلار اودنيكه نه اړولي دي
ډېر مال مې گټلي دي
مال پسې دې اور شه مركه دننگ ناموس كوم
دې كې زه تپوس كوم
ښه دى چې تپوس كړې بې ننگي راته زما ښكاره كړه ته
پوه مې دوباره كړه ته
دادي بې ننگي ده چې دپلار پښتو ته نه گورې
دبل پيسو ته ښه گورى
زه خو دخپل پلار اودنيكه نه بې همت نه يم
چاته خجالت نه يم
ولې نه شرميږې بې غيرته ځه زندان گوره
جيل كې خپل بنديان گوره
رب خو دې ړنده كړه چې دې بې اوره كباب كړمه
څومره دې بې اب كړمه
تادې خالق ړوند كړي چې ستا ورونه يې وژل
تا ټيټ ورته كتل
مخ دې رانه ورك كړه ديارۍ نه دې بيزاريمه
جوړ دې كړ محشر په ما
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
مخ دې رانه ليرې كړه چټې خبرې وايي ته
څومره بې حيا يې ته
خپله بې حيايي ټيټ سر ناست يې شرمېدلى يې
كوټې په كنج كې غلى يې ۔
زه چې غلى ناست يم نو ستا ورونو څو وژلي دي
په كوم مورچل ختلي دي
ورونه مې نران دي لكه تاسو ټپسان نه دي
دبل چا غلامان نه دي
څه نر توب يې كړى چې دادومره جگ غږيږې ته
موږ پورې خنديږې ته
سور بيرغ ځليږي دادورونو مې كمال دى
لاس كې توره ډال دى
بدې سترگې وخوري چې دا څومره بد ويل كړې
محض شرمول كړې
بدې سترگې ستادي چې په بدو نه شرميږې ته
قوم ځينې بيليږي ته
زه خو دخپل قوم اوقوميت نه نه بيليږمه
پوه يم نه غوليږمه
څنگه نه غوليږې چې ستا قام نن ازادي غواړي
ستا زړه بربادې غواړي
۔۔۔۔۔۔۔۔۔
زه خپلې موقع ته گورم نوم به يې درته ورك كړم
برناحق دې سپك كړم
دادى دهمت موقع ده ودريږه نرشه ته
پاڅيږه بادر شه ته
زه كه چيرې نر وم دا پيغور به مې ستا هير نه شي
هير به مې تر ډير نه شي
دا پيغور لا څه كړي چې ستا مړو ته پيغور كوي
نور مړي دگور كوي
زه به دخپل گور مړي په گور كې خجالت نه كړم
نور به دا غفلت نه كړم
ته خو دې خپل اصل ته نظر وكړه چې څوك يې ته
ولې دومره پوك يې ته
پوك نه يمه بس دى نور مې مه شرموه پوې شومه
شمعې په شان توي شوم
ښه دى چې ته پوى شوې رب دې ټول پښتانه پوى لري
نوم دې خالق لوى لري
تل دي وي دايم دې وي دا عزم داهمت زموږ
داملي وحدت زموږ
زه ملنگ جان سور په وينو خوښ په دغه لاريمه
گوربه شي سره زر زما
{/slide}{slide= نفسونه شول غالب}
نفسونه شول غالب ددې غمه ژړيږم
بې کاره بې تعليمه راته پاتې خپل اولاد شو
پښتون غريب برباد شو
نسونه مخالف شول خيالونه مختلف شول
د کور بغض او حسد مونږ لره نه دی مناسب
نفسونه شول غالب
هر څوک ګټه د ځان کړي، وطن به څوک اباد کړي
د قوم مينه د زړونو نه بهر شوه ښه پوهېږم
ددې غمه ژړېږم
ملک صاحب دې جوړوي، په ګېډه دې دی موړ وي
د خوار او د غريب پوښتنه نشته څه فساد شو
پښتون غريب برباد شو
سيد پخپل سيادت، د ځان غواړي عزت
قسم دې ما ونه ليد د وطن د خير طالب
نفسونه شول غالب
څوک ميا او څوک ملا شول، د کسب نه ټپرا شول
وايي کسب و کمال څه کړم شکرانو باندې مړېږم
له دې غمه ژړېږم
نه ننګ شته نه غيرت، نه خاورې ته خدمت
نن وګوره دنيا ته هر ملت سر په مراد شو
پښتون غريب برباد شو
ګوندي او عداوت، په مونږ کې شو عادت
دوستي او شفقت په پښتو کې شو غايب
نفسونه شول غالب
څوک وايي چې زه خان يم، معروف په کل جهان يم
هستي دولت مې ډير دی په خدمت باندې شرميږم
له دې غمه ژړيږم
دا خان نه دی خاين دی، پخپل ځان چې مين دی
هيڅ غم د وطن نه خوري چې يو ځل يې نس اباد شو
پښتون غريب برباد شو
که حق وايم ويريږم، که نه وايم پړسيږم
د ځينو کارکنانو کار وي وړ د تعجب
نفسونه شول غالب
په ځای د عدالت ، ما وه ليد تجارت
له غمه شم ترور يو نيم مامور نه چې خبريږم
له دې غمه ژړيږم
خاونده مونږ اصلا کړې، دنيا کې سربالا کړې
ډير غله د خپل کاله دي هر سړی مل د فساد شو
پښتون غريب برباد شو
پښتونه وروره واوره، نيکونو نه دا خاوره
ده مونږ ته سپارل شوې يې غافل په څه سبب
نفسونه شول غالب
دد خاورې خدمت، کوی په صداقت
د کور په ځانځانۍ له باندنو خلکو شرميږم
له دې غمه ژړيږم
رښتيا رښتيا به وايم، چې څو په دې دنيا يم
مجبور دی "ملنګ جان" له ډيره غمه په فرياد شو
پښتون غريب برباد شو
{/slide}{slide= د ازادۍ قيمت}
پتنګ د بلې شمعې ياردی
بلبل دګلو خريدار دی

دليلی دوه سترګې مجنون پيژني
د آزادی قيمت پښتون پيژني

پتنګ خو مينه په ګلزار نه لري
بلبل د شمعې سره کار نه لري
پښتانه ټيټ چاته کتلی نشي
دچااثرلاندې کيدلی نشي
پښتانه ټينګ عزم او همت لري
پخپل ناموس باندې غيرت لري
لکه زمري په ځای د ننګ دريږي
په ځای د ننګ په وينورنګ دريږي
پښتانه بيرته په شاتلل نه کوي
که سريې غوڅ شي دروغ وييل نه کوي
نه دې چازرنه يې پيسو ته ګوري
زوۍ د پښتون دپلار پښتو ته ګوري
پښتون د بدو نه بيزاردۍ
پتنګ د بلې شمعې يار دی
پيسه په ښه سترګه قارون پېژني
دې ازادۍ قيمت پښتون پېژني
پښتانه لوړدي لوړکارونه کوي
تل پيروي دوی دې نيکونو کوي
نه په پيسو چاته اورميږنرموي
نه دې خپل ګورمړي په ګورشرموي
نه سپک حالت نه بيباکي خوښوي
تل ازادي او خپلواکي خوښوي
دچادلاس لاندې ژوندون نه کوي
داسې ژوندون زوۍدې پښتون نه کوي
له خپله حقه تيريدلۍ نشي
دغلامۍ نوم قبلولی نشي
اوس پوهيدلی دۍ پوهيږي پښتون
دچاپه مکرنه غوليږي پښتون
پښتون دې توري طرفداردی
پتنګ دې بلې شمعې يار دی
نه د بل چارسم وقانون پيژني
دازادۍ قيمت پښتون پېژني
دې پښتون خټه دې غيرت ځنې ده
ډکه له ننګ اوشجاعت ځنې ده
پښتانه چاته خپل بدل نه پريږدي
ځان دې دنيا مخکې خجل نه پريږدي
دې زهرو ګوټ څوک هضمولی نشي
حق دې پښتون څوک ستنولی نشي
په خپل وطن پښتانه سر ورکوي
دې صورت غوښې په سنګر ورکوي
دې جنګ په لوبه ازموده دۍ پښتون
نه کوي څنګ باتجربه دۍ پښتون
زموږ پلرونه دا اساس پاتې دی
توره او سپر موږته په لاس پاتې دی
هريوپښتون دې بل نه جاردي
پتنګ دې بلې شمعې ياردۍ
يو اتفاق اويوتړون پيژني
دې ازادۍ قيمت پښتون پيژني
الهي ته شې نګهبان دې پښتون
نکړې زوال نوم اونښان دې پښتون
همه دې علم خاوندان کړې ربه
په خپل کرم يې عالمان کړې ربه
ګوندې نفاق نه په امان کړې پښتون
دې اتفاق په لورروان کړې پښتون
څوک چې پښتون په بده سترګه ګوري
دې بدۍ مخ دې شي دې ده په لورې
زه ملنګ جان يم پروا نه دې وطن
سرمې دی ايښۍ نذرانه دې وطن
خدايه لوګی مې کړې په لاردې وطن
چې عاشقانو کې شم شمار دې وطن
ډک مې له درده داګفتاردی
پتنګ دې بلې شمعې يار دی
دې مريض نبض افلاطون پيژني
دې ازادۍ قيمت پښتون پيژني
{/slide}{slide= سر مې جار ستا له نامه}
سر مې جار ستا له نامه پښتونستانه
ستا نوم مې نقش شوی په ځيګر دی

پښتانه به ژوندون څه کړي بې له تانه
هر يو ايښي ستا په مينه مال وسر دی

سر مې جارشه ستا د لوړو لوړو غرونه
له غيرته چې هر يو جګ تر اسمان دی
صدقه شم ستا د ګرانو پښتنو نه
چې منلۍ ستا خدمت په ټينګ ايمان دی
دښمن کله بری وړی شي له هغو نه
که هر څو مکر و فريب کې پهلوان دی

ميړنو ګويا ښکاره کړ له ميړانه
ځکه سور بيرغ هر ځای کې لروبر دی

په هر ځای کې چې اصيل پښتون زاده وي
خاص الخاص پښتونستان له خدايه غواړي
هغه څوک چې بې غيرت حرامزاده وي
ټيټې سترګې به د بل لور ته ولاړ وي
اولاده به يې پس له مرګه شرمنده وي
د وګړو د پېغور ځنې به ژاړي

خپل اولاد ته پيغور نه پريږدي له ځانه
هغه څوک چې د سوچه پښتون پسر وي

نارينه توب د پښتنو طبعي عادت دی
بلې بلې چې رښتيا سره پښتون وي
دوی ليدلي د ازاد ژوندون لذت دی
مرګ يې بولي چې محکوم د دوی ژوندون وي
څه ناڅه که يې په کور کې عداوت دی
خو دښمن د پاره بيا په يو تړون وي

پښتون نه دی په شا تللی له ميدانه
ټول جهان و ته ښکاره لکه د لمر دی

چې خپل واک او اقتدار يې د ځان نه وي
که نواب وي صدقه شه ما ملنګ نه
عاجزۍ کې څه پروا د انسان نه وي
خدای دې مانه کړي عاجز له نام و ننګ نه
چې په مال و سر ايسار په ميدان نه وي
جار قربان شه د پښتون د تورې شرنګ نه

خو زما ملنګ جان زړه دی پرې روښانه
نن د هر زلمي په لاس د ننګ خنجر دی
{/slide}{slide= د چشمانو مې ...}
د چشمانو مې بهيږي نن خوناب
چې مې حال د زمانې وليد خراب

صداقت او ننګ ناموس دنيا نه ورک شو
هر سړی خوځوي ژبه په کذاب

د ساداتو سالکانو عزت ورک شو
عزتمن دي چې لري چنګ و رباب

هيڅ صفت به د عالم چيرې وانه ورې
د پيمخو صفت کيږي بې حساب

شان پوشان د زمانې ګرځي شړۍ کې
د شړۍ خاوندان اغوندي کمخواب

دا ګردش د زمانې دی ملنګ جانه
کارغه ناست دی په چګس باز په تراب
{/slide}{slide= د معارف ترانه}
د انسانانو فضيلت علم و عرفان دی وروڼو
شرف د ځان دی وروڼو

علم يو کان دی په کانونو بې بها يې مثال
هر څه چې غواړې فی الحال

پکې موجود پراته اصيل درو مرجان دي ورڼو
شرف د ځان دی وروڼو

علم يو باغ دی باثمر تروتازه وی مدام
لري تر عمره دوام

خالق ساتلی له زوال او له خزان دی وروڼو
شرف د ځان دی وروڼو

پوهه دارو ده د صحت که چا تری نوش کړ يو جام
هغه به تل وي نيک نام

خو ند د کباب خوند د شراب ورته حيران دی وروڼو
شرف د ځان دی وروڼو

تعريف د علم نه خلاصيږي که څوک ستړی کړي ځان
صفت يې ډير دی بی شان

دا څو مثاله نشر کړي ملنګ جان دي وروڼو
شرف د ځان دی ورونو
{/slide}{slide= هر ګز مه وايه ...}
هرګز مه وايه هر هر ګل ته رامبېل
چې اصيل وي هله جوړ کړه ترې امېل

خوند او بوی وي د هرې مېوې بېل بېل
په بکياڼی کې خوند نشته دی د هېل

زيړ غوړي خوره چې بدن دې پرې صحت وي
ته پر ځای د زيړ غوړو مه خوره تور تېل

فرق د سرو او جستو وکړه "ملنګ جانه"
کوټ بنګال پيروزه مه ګڼه يو خېل
{/slide}{slide= که په حال زما}
که په حال زما خبر تمام جهان شي
ټول عالم به په فرياد ان په سوران شي

لکه زه چې داسې زېړ زبېښلی ګرځم
هر بشر به داسې زېړ لکه زعفران شي

زه رټلی معشوقو يم نه رغېږم
که عالم رانه د څيرمې حکيمان شي

که څوک ما منع کوي د يار له دره
د ماهي په وچې څه رنګه ګذران شي

تسلي زما د سوي زړګي دا ده
يوځل کله به ښکاره د يار چشمان شي

د يار مخ ته منتظر زه ملنګ جان يم
چې زما د خوږ زړګي پورې درمان شي
{/slide}{slide= ملنګ شم}
زه چې راواخلمه کچکول او ستا ملنګ شم
نو هغه ساعت به تېر له نام و ننګ شم

نام و ننګ به وي هغه ځای رانه پاتې
په کوم ځای کې چې زه ستا په تومت رنګ شم

پروا نشته که دنيا راپورې خاندي
ماشوم نه يم چې نور وخاندي زه تنګ شم

ستا په عشق کې که ستي شمه په اور کې
فخر کاندم که زه ياد لکه پتنګ شم

ما چې عزم ستا د سپين رخسار دی کړی
وا به نه وړم که په وينو کې رنګ رنګ شم

په شا تلل د ميړنيو بدنامي ده
اوس به زه "ملنګ جان" څه رنګه په څنګ شم
{/slide}{slide= نه پوهيږم...}
نه پوهيږم چې زه يار يم که اغيار يم
په عالم کې ليونی يم که هوښيار يم

که هزار د صداقت بنياد قايم کړم
په ميدان د نمايش کې خيانتکار يم

نه د چا ځنی څه غواړم نه څه وايم
برناحق د يو او بل زير فشار يم

که څوک ما نيسي په رسم او رواج کې
زه له عشقه هومره کله لاوزګار يم

خدای د مينې په رياست کې ملازم کړم
کار تقدير کړي نو زه څله ګنهګار يم

د تقدير په رسۍ بند زه ملنګ جان يم
نه مجنون ، نه لېونی او نه بادسار يم
{/slide}{slide= نن می بيا زړګۍ...}
نن می بيا زړګۍ نرۍ نرۍ خوږيږي
درد می بيامونده د خيال په نندارتون کې
له افسوسه می چشمان دي په خونيار ګډ
کشکی نه وای د دی دهر په بازار ګډ
محترمو اوريدونکو عزيزانو
عاليقدرو عزتمندو صاحبانو
زه غمجن د څو خبرو ارزومند يم
ازرده نه شی له ما نه زه دردمند يم
عفوه غواړم که وينا کې می تلخي وي
د مريض په سخت ويلو څه ناخوښي وي
زه دردمند يمه د درد سندرې وايم
خو د زړه دردونه اوس تاسی ته ښايم
زمونږ سترګې له غفلته نه غړيږي
نن می بيا زړګۍ نرۍ نرۍ خوږيږي
تاسی وګورۍ دی دنيا او دی جهان ته
دی کوښښ او دی غيرت او دی وجدان ته
خيال لری چې په سپوږمۍ کې وداني کا
پاس له ځمکې په هوا زندګاني کا
موږ تر اوسه لا په خاورو کې توغړيږو
د سودخورو سودخورۍ نه نه خلاصيږو
ډک سيندونه د اوبو راته روان دي
خو ډاګونه د اوبو له کمۍ وران دي
خدای راکړي ښه پاسته پاسته ډاګونه
په لکونو کروړونو جريبونه
افسوس دا چې کمال نشته په پښتون کې
درد می بيامونده د خيال په نندارتون کې
پښتانه که ټول د علم خاوندان شي
او ډاګونه تمامی زمونږ ودان شي
په وطن په زمونږ څه لره کاختي وي
د دانو به په مونږ ولی قيمتي وي
وجه دا ده چې کوښښ او کمال نشته
د ملت په دی خبرو څه خيال نشته
هر سړی د ځان ځانۍ په لار روان دی
د مکتب او د تعليم نه روي ګردان دی
که ځانونه معارف سره اشنا کړو
د عرفان په ماميره سترګې بينا کړو
نه به اوسو په احتياج او انتظار ګډ
کشکی نه وای د دی دهر په بازار ګډ

يو انګريز به بېسواده پاتې نه وي
په خپل علم به نامراده پاتې نه وي
موږ په سلو کې پنځه نوي اميان يو
تر دريم کلي ميرزا پسې روان يو
يو انګريز به چا نادان ليدلی نه وي
د مکتب نه به ناکام وتلی نه وي
زمونږ وړوکې ډلې ډلې ناکاميږي
ناکامۍ په نوم مکتب نه خارجيږي
که رښتيا وايم پښتو او غيرت نشته
د ناکامو په پلرو کې همت نشته
دا خو مرګ دی چې پښتون زوی ناکاميږي
نن مې بيا زړګۍ نرۍ نرۍ خوږيږي
تمدن اول له بلخه شروع شوی
جهان پوه نه ؤ له موږ ځنې پوه شوی
موږ نه وروسته خلګ مخکې عالمان شول
شاګردان د استاذانو استاذان شول
څلور سوه کاله مخکې زما ګرانه
امريکا ده کشف شوی واوره ما نه
نن يې فکر اسمانونو ته ختلی
تر مريخ او عطارده رسيدلی
هۍ افسوس افسوس زموږ په پښتونواله
نن تعليم له چې موږ درومو امريکا له
يو عالم نه شو پيدا قوم د پښتون کې
درد مې بيا مونده د خيال په نندارتون کې
که يو ټوکۍ د خارج نه نوی راشي
اخيستو ته يې زمونږه ميل پيدا شي
دا خو نشته چې پخپله يې ځانته جوړ کړو
په قوت د خپل زحمت سره ځان موړ کړو
خپل مالوچ او وړۍ موږ ليږو جهان ته
پاو په دوه يا درې خرڅيږي ځي جاپان ته
ګز په سل او په نوي يې بيا اخلو
د بزاز په دکان وار نه وي پرې نښلو
څه پيسې موږ نه په چای او په سګريټ ځي
د کال ګټه مو خارج ته په منټ ځي
له ناکامه يم په شور او په چغهار ګډ
کشکی نه وای د دی دهر په بازار ګډ

ښه کانونه په وطن کې خدای راکړي
مګر موږ د بې علمۍ سيلاب يو وړي
د پترو لوښي چيني لرو کاله کې
دروغ نه وايم د ملک په هره ناله کې
علم پوهه زموږ نشته چې يې د ځان کړو

خپل ځانونه د هستيو خاوندان کړي

د خارج تيلو نه کار اخلو تر کومه

نه شرميږمه نه په دې خبره مرمه

څو به شميرمه هر شی واړه قياس کړی

خدای د پاره د نفاق نه پورته لاس کړی

په نفاق کې عاقبت سړی سپکيږي

نن مې بيا زړګۍ نرۍ نرۍ خوږيږي

نور عالم کې رائ ګيري چې چرته کيږي

يو ريس يا يو واکمن چې غوره کيږي

تر څليرويشتو ساعت کار يې تمام وي

په يو تن به قناعت د تمام قام وي

موږ که نيسو يو وکيل ملي شورا ته

ته به ماته غاړه نږدې زه به تاته

تر پنځو مياشتو جګړه مو نه پرې کيږي

په ګوندۍ سره پسونه حلاليږي

چې زمونږ د بارسوخو دا روزګار وي

نور د عامو ځنې څه ګيله پکار ده

له دی غمه اوړ مې بل شي په لړمون کې

درد مې بيا مونده د خيال په نندارتون کې

ای پښتونه! ورشه کينه سينما ته

چې وضيعت د نور عالم شي ښکاره تاته

نورو خلکو له کارو نه ځان خبر کړه

بيا دی خپل موجوده حال ؤ ته نظر کړه

په دنيا کې هسې رنګه ډاکټران دي

په هر فن کې دوی غښتلي ماهران دي

خو زموږ ماته باجه دوګړه رباب دی

هغه هم کله موقوف کله ازاد دی

خان، ملک ما ته غم کې د رشوت دی

شيخ صاحب مې راته وايي جوړ قيامت دی

ومې نه ليد په خدمت کې خدمتګار ګډ

کشکی نه وای د دی دهر په بازار ګډ

که څه نه وايم له درده ټول پړسيږم

که څه وايم خدای شته دی چې ويريږم

دا زموږ د پښتنو ځينې خانان دي

شپه او ورځې د پيمخو ملنګان دي

کله لکه تمانچه ورته تر څنګ کا

دا لا بله په خپل ځان پورې ريشخند کا

نو د هغه خان به څه د خانۍ خوند وي

چې په مينه د پيمخو کې دئ بند وي

دی عمل او دې کارو ته چې نظر کړم

څه اميد به له غيرت او زور و زر کړم

په قسمت کې چې څه وي هغه رسيږي

نن مې بيا زړګۍ نرۍ نرۍ خوږيږي

بيا د ځينو حاکمانو به څه وايم

خپه نه يم خير دی زه ترينه رضا يم

په شنو لښتو يې تمام کنډوکپر يم

پاکه خدايه زه انسان يم که ډنګر يم

حاضرينو نه حياء راضي شرميږم

عفوه غواړم په همدې ځای به يې پريږدم

په اخلاص سره لاسونه کړئ راپورته

په زارۍ او استغفار شی د خدای لور ته

خدايه ته مو د حسد تبه سړه کړې

ددې وږو خلکو ته ګيډه مړه کړې

د تيارې د جهالت نه مو بيرون کې

درد مې بيا مونده د خيال په نندارتون کې

د نفاق مکروب مو ووژنې رګو کې

خدايه ته پخپل کرم سره موږ يو کې

پښتانه د کارخانو ټول خاوندان کړې

شاګردان مې د مکتب ټول استاذان کړې

افغاني ساخت ماشينونه راښکاره کړې

ټول جهان مې د کمال په ننداره کړې

الهي ستا د حبيب له برکته
د پښتون جنډه دنيا ته نه کړې ښکته
غمزده د زمانې زه ملنګ جان يم
ترقي د پښتنو ته په ارمان يم
درويزګر يم په هر در په هر ديار ګډ
کشکې نه وای د دې دهر په بازار ګډ
{/slide}{slide=سر مې جار ستا له نامه}
سر مې جار ستا له نامه پښتونستانه
ستا نوم مې نقش شوی په ځيګر دی

پښتانه به ژوندون څه کړي بې له تانه
هر يو ايښي ستا په مينه مال وسر دی

سر مې جارشه ستا د لوړو لوړو غرونه
له غيرته چې هر يو جګ تر اسمان دی
صدقه شم ستا د ګرانو پښتنو نه
چې منلۍ ستا خدمت په ټينګ ايمان دی
دښمن کله بری وړی شي له هغو نه
که هر څو مکر و فريب کې پهلوان دی

ميړنو ګويا ښکاره کړ له ميړانه
ځکه سور بيرغ هر ځای کې لروبر دی

په هر ځای کې چې اصيل پښتون زاده وي
خاص الخاص پښتونستان له خدايه غواړي
هغه څوک چې بې غيرت حرامزاده وي
ټيټې سترګې به د بل لور ته ولاړ وي
اولاده به يې پس له مرګه شرمنده وي
د وګړو د پېغور ځنې به ژاړي

خپل اولاد ته پيغور نه پريږدي له ځانه
هغه څوک چې د سوچه پښتون پسر وي

نارينه توب د پښتنو طبعي عادت دی
بلې بلې چې رښتيا سره پښتون وي
دوی ليدلي د ازاد ژوندون لذت دی
مرګ يې بولي چې محکوم د دوی ژوندون وي
څه ناڅه که يې په کور کې عداوت دی
خو دښمن د پاره بيا په يو تړون وي

پښتون نه دی په شا تللی له ميدانه
ټول جهان و ته ښکاره لکه د لمر دی

چې خپل واک او اقتدار يې د ځان نه وي
که نواب وي صدقه شه ما ملنګ نه
عاجزۍ کې څه پروا د انسان نه وي
خدای دې مانه کړي عاجز له نام و ننګ نه
چې په مال و سر ايسار په ميدان نه وي
جار قربان شه د پښتون د تورې شرنګ نه

خو زما ملنګ جان زړه دی پرې روښانه
نن د هر زلمي په لاس د ننګ خنجر دی
{/slide}{slide= تر کومه؟}
بې بازخواست او بې پرسان به يم تر کومه؟
سر سرتور څيری ګرېوان به يم تر کومه؟

په نارو مې ستونی وچ شو څوک يې نآوري
د کاڼه بادار دهقان به يم تر کومه؟

زما مخ د بل څپېړې به تر څو وي؟
په سلګو او په جان جان به يم تر کومه؟

د وطن خدمت دپاره وزګار نه شوم
خدمتګار د هر يو خان به يم تر کومه؟

په کرلو او رېبلو يې پوهيږم
نالايق د دسترخوان به يم تر کومه؟

په قيامت کې به د ډېرو ګرېوان نيسم
خوف نه ګونګ زه "ملنګ جان" به يم تر کومه؟
{/slide}{slide= څه لرمه چې د خدای...}
څه لرمه چې د خدای په نوم يې ورکړم
چې طبيت د خان صاحب پرې برابر کړم

په زر درېزره جريمه قانع نه دی
مناسب وي چې يو چرګ ورميسر کړم

زما وږي نس ته نه ګوري خان غواړي
يه يارانو سلا راکړئ څه هنر کړم

په سلام او په ځار ځار نه پخلا کيږي
سل ګيز نشته چې له جئبه يې بهر کړم

نن سبا به يې تر لښتو لاندې مړ شم
اوس بايد چې کور او کلی پرې خبر کړم

زه چې خدای کړم د هر چا ګزار ته نښه
څه ګيله به د غريب او زورور کړم

نن به زه " ملنګ جان " صبر نه کار واخلم
خپل فرياد به پاک الله ته په محشر کړم
{/slide}{slide= وتړه ملا په صداقت پښتونه}
وتړه ملا په صداقت پښتونه

ځان ته پېدا کړه لياقت پښتونه

له خپل وطن نه گلستان جوړ کړه

شه نارينه پښتونستان جوړه کړه

وتړه ملا د زړه په مينه باندې

مه کړه سرفه پخپله وينه باندې

د غلامۍ شرمنده ژوند دې ورک شي

خو د پردي په ډوډۍ شخوند دې ورک شي

د آزادی عشق هېرنه کړې گوره

د بل پېسو ته زړه ښه نه کړې وروره

د بې ننگی نوم به دې خور پاتې شي

ستا کړوسو ته به پېغور پاتې شي

په فرېبونو مه غولېږه د چا

نه په جلب کې وځغلېږه د چا

چې سر ټيټ نه کړې په رشوت باندې

په ساختگی مينه ، محبت باندې

دغه دې وخت دی د همت پښتونه

ځان ته پېدا کړه لياقت پښتونه

د درنو تورو پرې باران جوړ کړه

شه نارينه پښتونستان جوړ کړه

پښتانه ښه ښکاري له ننگه سره

په هر مېدان د تورې شرنگه سره

د تاريخونو داستانونه گورئ

هم د نيکونو لوړ کارونه گورئ

نيکونو وينې پرې ښندلې وروره

د آزادۍ کيسې يې گټلې وروره

خرڅ يې نه کړې په پيسو پښتونه

بيا به خجل گرځې تر څو پښتونه

حقوق دې مه پرېږده بل چا له وروره

هېره دې نه شي پښتونواله وروره

چې خپل لوړ نوم چېرې بدل نه کړې

ځان د دنيا مخکې خجل نه کړې

واخله شمشېر د شجاعت پښتونه

ځان ته پېدا کړه لياقت پښتونه

د وينو رود په سپين مېدان جوړ کړه

شه نارينه پښتونستان جوړ کړه

هندو برما ، ېهود آزاد شول واړه

د آزادۍ په نعمت ښادشول واړه

نن د افسوس په اور سوزېږمه زه

نا اميدی راشي ژړېږمه زه

پښتونه وروره لږ همت وکړه ته

ځای د غېرت دی نن غېرت وکړه ته

قوم د سيالانو سره سيال کړه وروره

ځان په وطن باندې لېوال کړه وروره

پښتونستان جوړ کړه پښتون اوسېږه

وطن لېلا ته ئې مجنون اوسېږه

روښان د نیا ته کړه ځراغ د تورې

د دښمن زړه کې کېږده داغ د تورې

دښمن ته وښېه عبرت پښتونه

ځانته پېدا کړه لېاقت پښتونه

د تورې برېښ دې په جهان جوړ کړه

شه نارېنه پښتونستان جوړ کړه

په حال دې پوه شي سرحدونه زمونږ

ټول پښتانه باننگ قومونه زمونږ

نن درست جهان دا انتظار لري

چې پښتانه څومره وقار لري

داسې يادگار په دنيا پريږدی وروڼو

نښه د خپلې تورې کېږدې وروڼو

څو د نيکوښه نوم تازه شي زمونږ

دنيا کې گډه آوازه شي زمونږ

د لېلا قدر د مجنون سره وي

د آزادۍ قدر پښتون سره وي

چې آزادي په څو آنې خرڅوي

لکه چې کور کې پښتنې خرڅوي

تاسره ښايي ډېر غيرت پښتونه

ځان ته پېدا کړه لياقت پښتونه

نوی تاريخ نوی نښان جوړ کړه

شه نارينه پښتونستان جوړ کړه

ټول پښتانه سره ېو وروڼه يو مونږ

ټول د ېوې ونې ښاخونه ېو مونږ

غوښه او نوک څوک بېلولی نشي

زوی د پښتون څوک غولولی نشي

نه به شي کاڼي چېرته خام په اوبو

نه به پښتون کړي څوک غلام په دوکو

مونږه په ټينگه دا اقرار کوؤ

د زړه په مينه دا گفتار کوؤ

ېوځای دې وي ژوندون او ژواک د پښتون

آزاد دې وي اسلامي خاک د پښتون

قايم دې وي پښتونستان د پښتون

خدايه خراب کړې دښمنان د پښتون

د خپلواکۍ جوړ کړه شربت پښتونه

سځان ته پېدا کړه لياقت پښتونه

پرې سوی زړه د ملنگ جان جوړ کړه

شه نارينه پښتونستان جوړ کړه
{/slide}{slide= ورځ مې شوه}
ورځ مې شوه په انتظار شپه په سودا
ورځ کې هغه ژړوي مې شپه کې دا

لږ خو وخت د کرارۍ زما معلوم کړه
دا خو نه کيږي چې تل تر تل ژړا

ستا په خوښه که ژړيږم باری خير دی
مګر نه د رقيبانو په سلا

ستا په ور کې چې غماز تور مخ ښکاره شي
لکه څوک چې په مسجد ويني ترسا

ستا په سر باندې ما کور ور کلی پرېښود
د مجنون په شانې ګرځم په صحرا

ستا په سر باندې ما ټول اقربا پرېښول
يه کمبخته مآوره ته د اقربا

ياره زه ملنګ جان ستا مينې احتياج کړم
کنې ما کله احتياج کاوه د چا
{/slide}{slide= يارګرم نه دی}
ما پخپله ځان سېځلی يار ګرم نه دی
پخپل لاس مې زړه بايللی يار ګرم نه دی

ما چې زړه پخپل لاس ورکه خپل حبيب ته
که يې ساتلی که يې داغلی يار ګرم نه دی

د عاشق زړه د معشوق د لاس مڼه ده
که يې بوی کړی که خوړلی يار ګرم نه دی

هر عاشق د معشوقو د در غلام وي
که يې شړلی که يې بللی يار ګرم نه دی

لکه مار هسې په ما يې ګذار وکړ
تا پخپله مار ساتلی يار ګرم نه دی

يار ګرم نه دی يار ګرم نه دی "ملنګ جانه"
چې تا نه وو پېژندلی يار ګرم نه دی
{/slide}{slide= خاوره يې د سرو ده}
خاوره يې د سرو ده هر يو کاڼی يې مرجان دی

زه چې پرې مين يم دا هغه پښتونستان دی

دې کې اپريدي اوسي
دې کې اورکزي اوسي

دې کې دي خليل مومند
دې کې يوسفزي اوسي

دې کې مموزي اوسي ، ددې خوړل ډېر ګران دی

زه چې پرې مين يم دا هغه پښتونستان دی

دا د خوشحال خان ګلشن
دا د ميرويس خان ګلشن

دا د در يا خان ګلشن
دا د ايميل خان ګلشن

باسي ترېنه زاغ زغن، ماليار يې باچا خان د
زه چې پرې مين يم دا هغه پښتونستان دی

دې کې ښه زلميان اوسي
دې کې شنه زمريان اوسي

دې کې ښه خانان اوسي
دې کې نوابان اوسي

دې کې صمد خان اوسي، غليم ترې په لړزان دی
زه چې پرې مين يم دا هغه پښتونستان دی

خدای دې باجوړي لري خدای دې چترالي لري

تل دې وي وزير مسيد
خدای خو دې ساپي لري

خدای دې اڅکزي لري، زړګی مې پرې روښان دی
زه چې پرې مين يم دا هغه پښتونستان دی
{/slide}

 

{slide=اغزو ته موسكا}لاس مې پورته كړى يوه نوې دعا غواړمه
نن به زه له خدايه خير د ټولې دنيا غواړمه

ژونده ما له تانه كله لويه تمه كړې ده
زه خو دې دنيا كې بس يوه خوله خندا غواړمه

ډېرو فقيرانو، زيارتونو باندې گرځمه
خداى نه چې څه غواړمه اول په كې تا غواړمه

شړق وهه بارانه چې غوټۍ له تندې مړې نه شي
زه مې په ځان نه يم دې اغزو ته موسكا غواړمه

موږ خو دې تورتمه له دې ژونده پښيمانه كړو
لار وركړه سپېدو ته سبانو ته سبا غواړمه

ته راغلې يو نور راغى تيارې مې له زړه ووتې
دغه يوه شپه درنه تر ډېره رڼا غواړمه.

{/slide}{slide= زړونه، ارمانونه} 

دلته زموږ په ارمانونو باندې څه ونه شول
ته څه خبر يې زموږ زړونو باندې څه ونه شول

په دې وطن كې په ستم پسې ستم روان دى
ددغو خلكو په سرونو باندې څه ونه شول

دلته څه خلك دي جنت د ژوند په بيه پلوري
په دې دنيا كې جنتونو باندې څه ونه شول

ستوري به څنگه تر سحره پورې ورسېږي
بېگا د ستورو امېلونو باندې څه ونه شول

زموږه لويې لويې دښتې خود له تندې نه مري
زموږ څپو څپو سيندونو باندې څه ونه شول

وحشت يې لا په پرهرونو باندې لوبې كوي
ددې ولس په غيرتونو باندې څه ونه شول

{/slide}{slide= بادونه}

بې كوره شنو بادونو چېرته بلې خواته لاړشئ
زموږ له زخمي غرونو چېرته بلې خواته لاړ شئ

بس ستړي يو ډېر ستړي، نوره مينه غواړو مينه
پرديو ارمانونو چېرته بلې خوا ته لاړ شئ

اورونو موږ په لپه كې اوبه وركړې چې شنه شي
زموږه له باغونو چېرته بلې خوا ته لاړ شئ

مات شوي گلدانونه اوس گلان كرو نغري كې
سپرليو او گلونو چېرته بلې خوا ته لاړ شئ

لاسونه د سپېدو مو گرېوانو ته در لنډېږي
بدبختو تورتمونو چېرته بلې خوا ته لاړ شئ.

{/slide}{slide=لنډی قيامت} 

کلي کې کوکنار سپړي گلونه ته به چېرته يې
ناڅي له مستۍ نه چنارونه ته به چېرته يې

اور شوه هغه تنده چې په زړه کې مې ساتلې وه
غېږکې مې رانغاړي ارمانونه ته به چېرته يې

ناست يمه وړو وړو هندارو ته د اوښکو مې
ورک وي رانه ټوله شپه خوبونه ته به چېرته يې

راشه چې له زړه هره پرده پورته کومه زه
وايم لاروي باد ته حالونه ته به چېرته يې

اوس هم هره ورځ کلي کې جوړ وي يو لنډی قيامت
شاوخوا د سترگو وي جنگونه ته به چېرته يې.

ژېړ مازيگرى دى دديدن دعا مې وکړله
لپه مې شمسزيه کړل لاسونه ته به چېرته يې.

{/slide}{slide= دپېغلو سترگو سلامونه} 

سحر هغسې نه وي، مازيگر هغسې نه وي
اوس زړه مې بند په څڼو كې د لمر هغسې نه وي

يو خوب و پو پناه شو چې په خوب كې مې ليدلې
اوس ډېر خوبونه وينم خو منظر هغسې نه وي

چې كله هم باران وشي دغرونو غاړې گورم
سپرلى وي او گلونه خو يو غر هغسې نه وي

اوس ما ځوروي نه، د پېغلو سترگو سلامونه
دا زړه مې خدايزده مات شو كه نظر هغسې نه وي

نن سترگې غړولى شو تيارو كې ستوري وينو
تر عمره به زموږه مقدر هغسې نه وي

يو درد مې و په زړه كې چې غزل زما غزل و
اوس هم شعرونه ليكم خو اكثر هغسې نه وي.

{/slide}{slide= کمزوری}
 نيمه شپه يو څوک وځي له ښاره خو هېڅ نه وايي
ونيسي له ستورو سره لاره خو هېڅ نه وايي

دلته يو مين دى هسې نورې فلسفې وايي
ټوله شاعري يې ستا لپاره خو هېڅ نه وايي

گل چې مجبورۍ نه د اغزو غېږه کې وخاندي
داسې پښتنې هم شي ناچاره خو هېڅ نه وايي

سوځي پښتنه لکه ډيوه تاوه راتاوه شي
غلې د جانان له خړ مزاره خو هېڅ نه وايي

څه وکړي کمزورى دى له ژوند سره جنگ نه کېږي
ستړى دى شمسزى له خپل روزگاره خو هېڅ نه وايي.

{/slide}{slide= يوه سپوږمۍ} 

گټه د هر چا زما زيان خوښېږي
دژوند لپاره مې ارمان خوښېږي

خانده چې اوښکې دې له سترگو راشي
لمرينه ورځ کې مې باران خوښېږي

يوه سپوږمۍ په کې ملگرې لرم
ځمکې تر تا مې ډېر اسمان خوښېږي

دماشومانو روان ستوري خوښ وي
خو زما خوځنده انسان خوښېږي

شمسزيه ښکلي مينه څه پېژني
ددوى دسرو زرو بوتان خوښېږي

{/slide}{slide= د ستورو گاونډی}

خدايه دا څه وشول نه مړ او نه ژوندى شومه زه
هسې پر ځمکه بار بې لاسو پښو نيالگى شومه زه

موږ څو ياران همدې يوه خاوره کې وغوړېدو
خو څو ک نرگس شول څوک گلاب، منځ کى اغزى شومه زه

اوس رانه څه پوښتې چې څنگه مې زړه تاته درکړ
زه هم پوهېږم نه چې څنگه لېونى شومه زه

زمانې ووايه معيار د ښه او بد څنگه دى
په څه دې خپل شوم او په څه درنه پردى شومه زه

پرون په خيال کې دسکروټو پر غره وختمه
ښکاري ستا مينه کې د ستورو گاونډى شومه زه.

{/slide}{slide=څپې څپې خبرې}

د ژوند د ورکې فلسفې غوندې خوږې خبرې
وکړې جانان په لنډه ساه وړې وړې خبرې

نن يې پر شونډو باندې وېره دغماز خوره وه
پټې يې وکړلې د سترگو اينې خبرې

زما پر زړه دې رپ د سترگو دومره دروند پريوځي
لکه چې كلي كې مشران کوي پخې خبرې

دلمر له وړانگو نه شرمېږي چې رسوا يې نه کړي
سپوږمۍ او ستوري کړي يو بل سره د شپې خبرې

شمسزيه داسې چې له تورو نه نغمې جوړوې
دکلي سيند درته راوړي څپې څپې خبرې.

{/slide}{slide=ورکې سندرې}

دا څه موده مې ورکې وې سندرې ستا په څېر
خپه وې گرځېدې به رانه لرې ستا په څېر

ما زړه پرېښود د گونگې كليوالې په پلو کې
که نه ښار کې وې ډېرې ژبورې ستا په څېر

يو څو ورځې دقاف له ښاپېريو سره هم وم
والله چې دومره نه وې جادوگرې ستا په څېر

دچا دمينې زور دشنې گنبدې ملنگان کړل
اوسېږي په زيارت کې شنې کوترې ستا په څېر

شاعره! خيال زما هم تل له عرشه راتاوېږي
خو نه لرمه ذهن کې خبرې ستا په څېر

شمسزيه دومره ډېر نه دي يو څو کسه په شمار دي
چې اوسي له منطق او عقله لرې ستا په څېر.

{/slide}{slide= لمر پر لاره}

نن گهيځ بيا د لمر د تلو پر لاره
يوه غوټۍ د گلاب وغوړېده،
او د تنکيو اننگيو،
په وږمو يې،
فضا ښکلې کړله،
خو، خدايزده،
لمر ته و نن چا د کبر جام ورکړى؟
چې له غروره يې،
ولاړو سلامي گلو ته ونه کتل
او له غصې نه يې دمخ له کاسې،
گرمې لمبې،
وشيندلې،
لمر ،
نن دگلو، ارزښت، ونه پېژاند،
لمر،
ديوې ورځې په ژوند
او په ښايست، وغولېد.
خو چې ماښام شو، دختيځ له لوري،
دتورې شپې، گزمې را وختلې.
لمر بيا دكبر جام، پر سر واړاوه
او، د تنكيو، گلغوټيو، په څېر
دخپل غرور،
پر بستر،
پرېوتلو.

{/slide}{slide=د زړه لمبې}

چې زه يې وسوم ستا دې هره ادا اور واخلي
ستا دې څپه څپه ځواني او ښکلا اور واخلي

د زړه لمبو نه زه هېچا ته شکايت نه کوم
زه سوى ښه يم هسې نه چې دنيا اور واخلي

له اغزو پرته دگلونو څانگې بدې ښکاري
بې له غمونو دې دژوند هره سا اور واخلي

لکه پتنگ اور په وزرونو کې اسمان ته وړمه
هڅه مې داده چې دا توره فضا اور واخلي

ته چې يو گام هم دنږدې راتللو زيار نه کاږې
دخداى په امان ستا دې له لرې موسکا اور واخلي.

{/slide}{slide=ښېرا}

څه چاره په کار ده ياره دلته بيا لېونى کېږم
جانان سم راسره نه ځي په والله لېونى کېږم

په ډېر صبر صبر ياره زما زړه لمبه لمبه شو
اوس مې عقل لوگى کېږي خامخا لېونى کېږم

ما مې وينه نذرانه کړه چې سپرلى په دې ښار راشي
چا لاسونه لپه کړي، کړي ښېرا لېونى کېږم

دې مړ ژواندي شان مالت کې ټول غمونه را په شا شول
ته دتورو غرو مارغه شوې، زه تنها لېونى کېږم

ښکلي سم لکه هندارې هر سړى په کې ځا ن ويني
د ازل وېش کړمه پاتې، بينوا لېونى کېږم

که لوېدم غېږ کې مې نيسه نن مې بخت سره جگړه ده
په اغزو کې مې مزل دى کړه دعا لېونى کېږم.

{/slide}{slide=گيلې}

سپوږمۍ د ورځې لاس ته راشي رانه بېرته تښتي
لپه مې ډکه له ښکلا شي رانه بېرته تښتي

جانانه اوس چې توره شپه کې کله لار ورکوم
سترگې دې يادې کړم رڼا شي رانه بېرته تښتي

زړه کې مې ډېرې گيلې شته خو زړه مې تاسره دى
لږ څه مې ذهن کې پيدا شي رانه بېرته تښتي

دجانان وصل وي يوه شېبه بېلتون سر او کال
مياشت کې يوه ورځ نيمه پخلا شي رانه بېرته تښتي

مړوند په سترگو باندې کېږدي چې حال ونه وايي
ماته راگوري په خندا شي رانه بېرته تښتي.
مړوند په سترگو باندې کېږدي چې حال ونه وايي
ماته راگوري په خندا شي رانه بېرته تښت

{/slide}{slide=سکوت او شور}

داسې وخت هم و چې به ما په لويه لاره ژړل
ماشوم زړگي به مې له گله هم له خاره ژړل

ما به د خپل زړه سوې ساندې هم سندرې کړلې
ستا جدايۍ کې چې به ما دا ستا لپاره ژړل

هغه بدرنگې شېبې هم زموږ په چم تېرې شوې
چې به مو سپينه ورځ د تورې شپې له ډاره ژړل

چې به مې ياد شوې تيارو خونو کې بېوزلې حورې
ما به د ښار هرې ډيوې ته تر سهاره ژړل

شمسزيه څه ښکلې جگړه وه د سکوت او دشور
دې له ټينگاره زما، ما يې له انکاره ژړل.

{/slide}{slide=الماس}

څوک چې يو گام راسره لاس په لاس شي زړه ورکوم
چې راښکاره په چا کې لږ اخلاص شي زړه ورکوم

غېږه مې هر چا ته پرانيستې يم چينه د مينې
ښکلی که هرڅومره تېره الماس شي زړه ورکوم

دغرو او دښتو ساده خلک يو چل نه پېژنو
چې لږ دښمن هم راته ټيټ و پاس شي زړه ورکوم

ورځم د تورو غرو تر شا ويدې جذبې ويښوم
که مې ملگرى څوک په دې احساس شي زړه ورکوو.

{/slide}

 

{slide=دختر بهار}
مـن غــنچــه خــندانم مـن دُخــت بهــارانم
یک گل به گـیسویم یک ســـبد بـــدامــــانم
رخـسارم عنابی است چهره ام گلابی است
رنگم زلاله باشـد نرگـس است دو چشمانم
رنگ وبوی گل پیچـیده درسـرا پائی مـن
ایـن راز نهــفـته اســت در سـرخی لـبانـم
دردامـن من صحرا در صورت من گلـهـا
در باغ ایـن گلـشــن چـو کـبک خـرامانـم
زیــن اســمـــان آبـی بــاران هــمی بــارد
بـر تـن حـریری مـن مـیـریـزد ز زلـفـانم
شـاداب و طـربنـاکم مـن بیـخــود بیـبـاکـم
تـرسـم ز سـرما نیســت من دخت بهارانم
مـن لالـــه آزادم در دامـان ایـن صـحــرا
از زخم عـدو داغـیسـت بر قلب پریـشـانم
آزاد چـو زاد گـشـتم از بـنـد آزاد گــشــتم
ای خـلـق جهـان بـشـنو ایـن ناله و افـغـانم
درمُلـک دیـاری مـا در بنـد کـشـند زن را
زنجـیرشـکـنم آخـــرازعــــــدو مـتـرسـانـم
مـن بلــبــل آزادم در بُـســتان ایـن گلــشـن
برشـاخـساری گل شــوریده غـزل خـوانـم
چـو سـرو در این بسـتان قـامت بلــند دارم
با دیـد بلند خـود ایـن خــطه را نگـهـبـانـم
چـو دوشـیـزه بهـارانم در کـوه کـمرجـایـم
از سکوی بلندی خویش عطـرگل بیافشانم
من مـژده نـوروزی آورده ام بـا خـویـشتن
گـــویم مبـارک بـــاد برهـــمه دوســــتانـم
بیان
مارچ۲۰۱۱

{/slide}{slide=شورای صلح یا دامنه جنگ}
باز گـروهی داد از صلح و صـفا میزند
سنگ دگریست که به قـصد جـفا میزند
دیروز جنگ سـالارجـنگ جُـو بوده اند
امروز فـریاد صلح را از نو ببالا میزند
اوکه دستانش آغشته است بخون ملت
هنوزهم در خون مردم غوطه ها میزند
حال که چهره اش ازنقاب گـشته برون
بهربقای خویش بازهم دست وپا میزند
خون مردم را می مکند همچوآب حیات
دست بهمدستی طالب باین مُدعـا میزند
ملت مظلوم رنج ها دیداند ازجنگ مُدام
این باردره وقمچین با دُهل سُرنا میزند
داد و فریاد مردم را خفه سازند اندرگلو
کسی را با تیرکسی را باز دُره ها میزند
این شورا صلح نه ،بل بهر تمدید جنگ
باز تُند رو و تُند خُـو با یک صدا میزند
همه باهم اند اما از روی تظاهر مختلف
بازبرچشم مردم خاک را به اغـوا میزند
درچُـور وچپاول همه دست بالائی دارند
روز روشن سرمه را ازچشم دنیا میزند
دار وندار وطن را همه به غنیمت بُردند
انچه باقیست انرا با ساغـر ومینا میزند
ازپرده برون شد چهره اش برامد زنقاب
پیش چشم مردم دست بچورویغما میزند
وطن ما بدست مشت قماربازافتیده است
روبنا شد گِرو زیربنا را " دَوبالا "میزند
بیان
دسمبر ۲۰۱۰

{/slide}{slide=دیار غـربت}
خانه ویرانم آزارم مده آزارم مده
دل پریشانم آزارم مده آزارم مده
من غریبی شهر جدایی ها
من رفیق شام تنهائی ها
من یکی گم کرده رهی
از دیار مهربانی ها
ازارم مده آزارم مده
ره ی من دور و دراز است
پر نشیب و پر فراز است
دل من در سوز و ساز است
قصه جان گداز است
کو حریم شنوائی ها
آزارم مده آزارم مده
از شقایق تا به آسمان ها
تا فرازی کهکشان ها
دل ابری این جهان
گریه کند بیکران
در غم و بی صدائی ها
آزارم مده آزارم مده
آسمان بحال ماها ببارد
دانه اشک بر زمین بکارد
چنان درد هجران دارم بر دل
که گلوی ابر زبغض ناله بر آرد
به مُلک و دیار جدائی ها
آزارم مده ! آزارم مده
خانه ویرانم آزارم مده
دل پریشانم آزارم مده
آزارم مده آزارم مده
بیان
جنوری ۲۰۱۱

{/slide}{slide=فــــــــریاد}
ای ناله و فریاد
که از سینه ام بیرون می شوی
و درد نهان من و ان
منبع توست
می خواهم در ترکیب کلماتم
ترا بنویسم
نمیدانم کدامین واژه را برات انتخاب کنم
و با قلم کم رنگ روزگار
ترا نقش صفحهِ اوراق تاریخ نمایم
و در زمین شور زار دلها بکارمت
تا قد بکشی و ناله شوی
نمیدانم ...!..
نمیدانم تو که نظمی یا نثر ...! ؟
نمیدانم که قصیده ئی یا غزل..! ؟
نمیدانم مثل شعر سپیدی
یا آن نوای عامیانه
اما تو هستی
که از دل هزاران تن برخاسته ئی
میخواهم با دل تنگ ودست بلندم
این صدا ها را روی هم بگذارم
و ان نوای دل های  بشکسته را
که لبان خموش من و تو
وچشمان سخن گوی مان
که نمایانگر رنج و مصیبت است
حرف بحرف  روی هم کرده
با مخلوطی از آه و درد تهی دستان
در کوره گاه داغ استبداد پخته سازم
و ترا در قالب شعر بریزم
تا همچو تیغ بران ثیقل شوی
با جلایش وبرنده .
که از جلال وبرقش
هر طاغوتی را لرزه بر اندام افتد
وسینه انرا بشگافد
و مُرکب نا متجانس حق و باطل را
از هم جدا سازد
میخواهم این صدا را اهنگ سازم
که از طنین سرودش
مردم با مارش عظیم
نعره حق سر دهند
و درفش ازادی را در قله های شامخ
پیروزی در اهتزاز اورد
و فریاد شود
فریاد من تو
فریاد ما و شما
و فریاد همگان
فریاد شود  فریاد شود
فریاد ازادی
بیان
۲۲ نوامبر ۲۰۱

{/slide}{slide=من کی ام}
نه سُـرود و نه سـازم نه آهنگ و صـدایم
من یک گــرد غــبارِ خــاک رهِ شــــما یم
نه شـاعـرم نه ادیب نه نظم نسق میدانم
من یک درد دیــــــدهِ از ین بام و ســرایم
من ســـوز درد و غــمی مـردمِ خــــویـش
با زبـان پـارهِ قلـمِ خــــویـش می ســرایم
نه آبـم و نه خاکـم و نه هــوا و نه آتـشم
فقـط یک قـطـره اشکی از چشــم شــمایم
نه من معـشـوقـم و نه عاشـق روی بتـی
من دلـباخـتهِ  کاشــــانه صـدقُ و صـفایم
نه بـر نه بـحـرم و نه طــوفـان دلِ صـحـرا
من یک گـم شـدهِ طـوفان شـــهر آشــنایـم
مادر عــزیز اسـت میهـن عـزیز تـر از آن
من غـربت نـشـینِ ز مآمن خـویـش جـدایم
گلـوی قلـم خشـکید همچـــــون گلـوی من
بیان نتـوان کــرد مـن کی ام و در کـــجایم

بیان

{/slide}{slide=سر زمین بلاکشیده را دیدی ؟}
چه شـقاوت چه بغـاوت در این سـراسـت دیدی

چه هـلاکـت چـه فـلاکــت ،که رو براسـت دیدی

چه فـرهـنــگ ها چـه درنـگ هـا چـه ستـم ها

چه عدالت چه جهالت چه نیرنگ هاسـت دیدی

چه جـفا ها چه گـزند ها چه آسیب های بزرگ

هـمه نازل شـــده بر کــــشـوری ماســت دیدی

چه توپ هـا چه تفـنگ ها چه بم ها انتحـارها

هـمه بـهــر ویـرانی دِه و شـهــر ماسـت دیدی

چه سـرها چه تنـه هـا که فـتادنـد به کـوچه ها

این هـمه بی سـرو پاها ،هـموطن ماست دیدی

چـه دروغ هـا چـه اغــماز ها چــه نا ســـزا ها

چـه قــیافـه هـا چه دیـوها  حُکام ماســت دیدی

چه تکفیرها چه تکبیرها ونعرهِ های عام فریب

این عـوام فریبان را یکبام و دوهواسـت دیدی

چه خـیانت چه جنایت وه چه فـسق و فـسـادها

به هـر گـوشــه و کـناری دیـاری ماســت دیدی

چه عمارت چه تجارت چه خـون خـواری ملـت

هـمه خـون خـوار ها در کـشـور ماسـت دیدی

چه قـوانیـن چه فـرامـین چه رشـوه سـتانی ها

این داد وسـتد به هر دفـتر دیـوان ماسـت دیدی

چه خواب ها چـه خیال ها چه امـید های مردم

همه ارزو ها شد زیر خاک بگـور هاسـت دیدی

چـه آرمان هـا چـه آرزوهـا بـدل ها مانده رفـت

چه قـتل ها چه مرگ مـیرهـای نارواسـت دیدی

چه پیـران چه جـوانانٍ که بخاک وخون خـفتـند

این خفته گان خاک،همه هـموطن ماسـت دیدی

چه عـروسها چه دامـادان چه عاشـقان گُمنامی

نشان خـون شـان حـنا بر دســت و پاسـت دیدی

چه لحـظه هـا چه خـاطـرات  که بـر ما گـذشـت

بهـر سـو شیـئـون ناله  پیــر و برناسـت  دیـدی

چه مـردمانی که خـون شـان بنا حـق بـریخـتـند

هـمه ترو خـشک ما فـدای طوفان هـاسـت دیدی

چه کـشـته هـا کـه پر شـده  پشـته هـا ز قـبرها

چه توغهای خـون الـود پـرمـزار هـاسـت دیـدی

چـه دیـدن هـا چــه تجارب و چه سرگذشت تلخ

ز آن عـبرت نگـرفـته هـنوز مـردم ماسـت دیدی

چه عـجــائب چـه مــصائب در روز گـــار دیدیم

جـنګ وحـشت هـنوز هـم دامنگیرماسـت دیدی

چه اندیـشـه ها چـه انسان ها هیچ نمی اموزیم

هـمه این تاریـخ در جـغـرافـیای ماســـت دیـدی

بیان

۲۵ / ۱۱ / ۲۰۱۰

{/slide}{slide=وطن بیمار}


شده عمری که مریض و بیمار افتاده ای

در مرضی نفاقِ قوم و تبار افتاده ای

هر یکی داروی بی نسخه دادند بتو

بدست ان طبیبان نا بکار افتاده ای

دردت بی درمان شده هیچ نمیدانم ولی

بی علاج و نا توان بی قرار افتاده ای

همه در جنگ اند از برای مطلب خویش

بدست ان دشمنی ستم کار افتاده ای

کسی را در غم تو هیچ نیست اندیشه

از نظر مردمی دنیا بی شمار افتاده ای

کی توانم دید این روز و احوالی ترا

بی طبیب و بی دوا در ین دیار افتاده ای

از خدا خواهم زود باز یابی خویش را

در کشا کشی یک مشت غدار افتاده ای

در غمی ویرانی تو سوختیم ما همیش

از گل و شگوفهء فصل بهار افتاده ای

من ندارم چارهء جز فریاد دل ارم بیرون

چو بدست دشمنء مست ومکار افتاده ای

می نویسم من در غمت تا که بشنود خدا

شد دیری از نظرش دور بسیار افتاده ای

بیان ارزو دارد همیش شاداب بیند ترا

ور بمیرم تو بپرسی چرا؟ بمزار افتاده ای

محمد شفیع بیان

فبروی ۲۰۱۰

 

{/slide}{slide=اشیان}

دلم می خواهد پرواز کنم

اما نمیتوانم

چون پر وبالم را شکسته اند

مگر دلم می خواهد

به انجا بروم

به ان صخره ها

به ان دره ها

به ان دشت وبیابانها

زیر سایه درختان

کنار ابشاران

پهلوی چشمه ساران

لب ان جویباران

دلم بسیار تنگ است

دلم برایش می تپد

می خواهم انجا بروم

اما .......!

اما ..نمیتوانم

چون مرا نشانه گرفته اند

اشیانم را اتش زده اند

همه را ویران کردند

دگر چیزی باقی نمانده است

باز هم دلم می خواهد

دلم میخواهد انجا بروم

اما ...! .. انها

ان تفنگ داران

ان صیادان

ان ستم کاران

باز مرا نشانه میگیرند

مبادا صید ان دستان ناپاک شوم

اما ...دلم می خواهد انجا بروم

مگر نمیتوانم

اه ...نمیتوانم

مایوسانه هر طرف مینگرم

چون پرنده ء پرو بال شکسته

درگوشه قفس طلائي خود را می یابم

اه و حرمان میکنم

از بی خانگی خود رنج میبرم

خون عروقم بغلیان امد

همچو طوفان زقلبم

صدای ملکوتی بدر امد

فریاد زدم و گفتم .!. ای خدا ..!

ای خدا

اشیانم را اباد کن

مرا زین قفس طلائی ازاد کن

دست ظلم بشکن

تیر و کمانش بر بکن

ما را ز غربت سرا ازاد کن

اری ...اری ..

میخواهم انجا روم

ای خدا .....!

نجاتم ده نجاتم

بیان

 

{/slide}{slide=ظلمت}

چه ظالم بلائی را انسان کردی ؟

ز ظلمش هیچګهی پرسان کردی ؟

زمین و زمان و کون و مکان را

بدست ظلم انسان ویران کردی؟

ای خدا اشیانم را ویران کردی

در قفس طلائي مرا زندان کردی

ان صیادان ظالم و ستم کاران را

همه رهبر ساختی و فرمان کردی

بیان

۲۹ اکتوبر ۲۰۰۴

{/slide}{slide=یاد ایام}

یاد ایام
چون اندم بدنیا امدیم و زاد ګشتیم
ز بطن مادری متولد نوزاد ګشتیم
همه خرسند بودند روزی تولد ما
پدر و مادری را چو دل شاد ګشتیم
بشد خوشی چندان روزی مولد
همچون قصه شرین و فرهاد ګشتیم
بسر امد چند سالی عمری ما را
راه رفتن را همچو سبک باد ګشتیم
رسید زمان درس و مکتب و تعلیم
در پی بکس مکتب وقلم ودوات ګشتیم
بیاموختم زالف تا به یای درس معلم
زین درس و تعلیم معلم با سواد ګشتیم
چو ن مدرسه بپایان رسید و ما را
رسید جوانی ما، خوش وشاداب ګشتیم
زمان چون سایه دنبال تعقیب میکرد
بهر یافتن کاری مرد با حساب ګشتیم
برفتیم در پی ان شغل و پیشه خویش
عسکر بودم و موظف سرحدات ګشتیم
اینجا و انجا و دران عواشی مرز ها
در نګهبانی وطن مقدس و پاک ګشتیم
چون سپاهیان سر سپرده با قلب پاک
از پی وطیفه خویش بی باک ګشتیم
شد عمری بدین سان سپری و ګذشت
بحفظ وطن ودر پي دشمن صفاک ګشتیم
بیامد روزی عاقبت برسر مردمی ما
که حیرت زده و بی تب و تاب ګشتیم
نداشتم فکر ان روز را حتی به خیال
که به ویروس جنګ نفاق مصاب ګشتیم
چنان وحشت و جنګ فروزان ګردید
به اتش جنګ سوختیم و برباد ګشتیم
نماند ارام خلق خدا ز مصیبت جنګ
در سوز و ساز ان ناله و فریاد ګشتیم
برفتند هر یکی ز پی دګر بدیاران دګر
ما همګی چون ستاره افلاک ګشتیم
عاقبت روز ګار تلخ به جدایی کشاند
بهرسو تشنه لبان از پي سراب ګشتیم
منزلت که در خانه خویش داشتیم
بغربت همچون خس و خاشاک ګشتیم
وای از این جدایی و شب های هجران
زفراق جانانه بسی ذله و عذاب ګشتیم
ز خدا خواهم بدیدار عزیزان نایل ایم
به امید وصل و دیدارش دل شاد ګشتیم
پس ان افسانه های خوش روز پاری
دلم جولان می زند وه که بیتاب ګشتیم
(بیان) عاشق ان تصویر زیبا تو است
میشود روزی که در غمت تراب ګشتیم
محمد شفیع (بیان )
۱۳/۰۱/۲۰۱۰

{/slide}{slide=شکوه عاشق}

سوګوار وپریشانم در غربت وتنهایی
ای غم رهایم کن از من چه می خواهی
عشقی تو مرا سوزد در بستر بیماری
سوزم چو هندوی در قاموس ترسایی
کردم سفری دنیا تا خوب شودم عقبا
امید بران هم نیست ترسم ز رسوایی
دل چو بیمار شد هر دم به غمی یار شد
من در غم تو جانان تو دانی نمیدانی
من کافری عشق تو دیوانه به جانانه
تو غافل ازعشقی من از کرده پشیمانی
اخر زتو من دارم سوال که بکدام دینی
ترسا نباشد مثلت شاید که مسلمانی
محمد شفیع ( بیان ) ۲۴/ ۰۱ / ۲۰۱۰

{/slide}{slide=وطن}

ای وطن چرا تو بدین سان شدی

دست الوده ء دست خصیصان شدی

هر چند به نکوهی ترا یاد می کنم

میدانم که چقدر غمګین و پریشان شدی

ز فرزندان دلبند ت یکی ترا نیست

با اولاد نا اهل دست و ګریبان شدی

من که مدام به غمی تو می سوزم

انقدری که تو سوختی و سوزان شدی

تو با هندوکش و ان کوه پامیر بلندت

عاقبت طعمه حرص و از غلامان شدی

تو که ولد اولاد صالح خویش بودی

تو چرا ولی ، ان زاده شیطان شدی

تو که افتخار تمدن مهد اریا بودی

این افتخار چه شد؟که بخود حیران شدی

تو که همدوش با این جهان زیستی

صد سال عقب ماندی و پسمان شدی

میدانم این کار عدو مار استین تو است

زین سبب جایګهء تخت غلامان شدی

کی توانم دید ترا دګر چنین زار و زبون

تو صبور بودی و حالا رحمان شدی

از خدا خواهم روزی دو باره بینمت

مرفع و اباد که چون ګلستان شدی

هر چه اباد بینمت این مراد دل منست

خواهمت روزی که با سر وسامان شدی

بینمت وطن خوش و خندان بینمت

بینمت غنچه ګل که خندان شدی

محمد شفیع ( بیان ) ۲۰۰۹

 

{/slide}{slide=ساقی مهرو}

من مست وخراب ان پیمانه دوشم

ساقی مهرو می رقصیددربر دوشم

انقدرپیمانه زپیمانه زساقی ګرفتم

هنوزهم عاقل و فرزانه و با هوشم

چند پیمانه خورم تا بدمست شوم

در فکر بد مستی خود می کوشم

ان رند خراباتی جامی پیاپی میداد

من مست رندانه همه را می نوشم

امد صدا خوب مست مستانش کن

ساقی بداد پیمانه خواند در ګوشم

مرا پیمانه ومی مست نسازد هرګز

من عاشقی ان ساقی ګل پوشم

من مست نشوم زمی نوشی خود

من مست روی بتِ پیمانه فروشم

این راز نداند ساقی و رندان میخانه

جز من دل دانیم این لبان خاموشم

با هیچ کس نتوان راز دل گفت بیان

که چرا ساکن بتخانه و می نوشم

محمد شفیع بیان

۰۷ — ۱۲--۲۰۰۹

{/slide}{slide=صدای مادر سوګوار}

می شنوم ان صدا را
هان میشنوم صدا را
زدور های دور می اید
زدلی نا صبور می باید
زویرانه های جنګ و وحشت
در دلی شب های کور می اید
می شنوم ان صدا را
صدای زدلی سوزان است
صدای درد وهجران است
صدای درخموشی ولرزان است
از دلی خاک توده ها
از میان ګرد وغبار ها
از پی شکسته دیوار ها
می شنوم ان صدا را
هان ! می شنوم ان صدارا
چوبود شب تاریک وتار
برفتم از پی ان ناله زار
این کیست وکجایست وبرای که می نالد
کجاست این صدا که می سوزد دلی ما
کجاست ؟ که من می شنوم این صدا را
از این سو بدان سو دویدم
با انکه از وحشت می ترسیدم
دنبال ان صدا می ګردیدم
ان صدا ! می شنوم ان صدارا
که می ګفت و می نالید
عقدهء را زدل می ترکید
با رباعی های عامیانه
با تغزل های شرین مادرانه
در خموشی شب خون الود می سراءید
اری.! می شنوم ان صدا را
اینسو وانسو هیچ ندیدم
زشکسته دیواری بالا پریدم
اه چه عجاءیبی بدیدم
اری ..بدیدم و شنیدم ان صدا را
شنیدم ان صدای مادری پیرزال
کنار خفته در خونی چو پسر زال
شاعرانه می سراید واز می پرسد
ای فرزندم کی ترا کرد بدین حال
دیدم وشنیدم ان صدا را
من که از خود رفتهء بودم
از لرزه حول نمی اسودم
در پهلوی ان جا ګشودم
با ریختن اشک زدل غمی زدودم
ګفتم ای مادر عزیزم
اهسته از او پرسیدم
این کیست وکجایست
چنین جوابم را شنیدم
بګفتا مر او بود فرزند ی یګانه
بود می هم عاقل و فرزانه
داشتیم این یک کلبه غریبانه
چنین برباد شد خانه وهم جانانه
اری .! اری.! می شنوم این صدا را
همی نالید وزار میګفت
ز راکت امدن بسیار میګفت
زوحشت و اعمال استکبار میګفت
زحادثهء این شب تار میګفت
بیامد راکت دراین ویرانه ما
بخاک وغم کشاند کاشانه ما
ګرفت جان عزیز ویګانه ما
اینست قصهء رنج وافسانه ما
باچشم خونبار همی نالید مادر
بر جوانی چو شاخ شمشاد پسر
کی توانم کرد بی تو زنده ګانی
زندګی در کار نیست مرګم چه بهتر
شنیدم ان صدا را
اری..! شنیدم که میګفت
ای خدا خانه ظلم ویران کن
قبول دعای نیم شب غریبان کن
شنیدم این صدا را
اری ..این صدا را
ان صدای بی مدوا را
شنیدم ان صدا را
این قصه شهر سوګواران است
زی حادثه دراین شهر فراوان است
افسانه های خونین وطنداران است
شمهء از ان رنج های بیکران است
هان .!شنیدم این صدا را.!
اری ..این صدا ....!
این صدای صدای مادریست
این صدا مادری سوګواران است
محمد شفیع ( بیان )
۱۳/۰۱/۲۰۱۰

{/slide}{slide=دعا}

یارب این وطن ما را خانه غم خانه کردی
مصیبت همه دنیا را باین وطن روانه کردی
بسوختی خانه و هم کاشانه ء مردم ما
ز غم ها شمع ساختی و ما را پروانه کردی
ز جا هر اتشی ز میل تفنګ بیرون ګشت
به قلب و سینه مردم این وطن نشانه کردی
وطن و مردم ما در اتش جنګ همی سوزد
چنین عنوان بدادی و قصه و افسانه کردی
ز درد و الام جنګ مردم هیچ رهائی نیافتند
به حوادث طبیعت هم ما را بیچاره کردی
کسی در زمین لرزه و کسی در طوفان اب
به غم های سر به سر مبتلا و اواره کردی
بدادند جان شرینش کودک و پیر جوان ما
کسیرا که خو د خلق کردی وانتحاره کردی
صد بلای دیګری سری ما نازلانه کردی
بیان استدعا مغفرت و عجز بر درګاه تو کند
ګر عفوه تقصیر این بندګانت مهربانه کردی
بیان
۱۳ / ۱ / ۲۰۱۰

{/slide}

 

 

{slide= ټولو میندو ته}
لږ به دغه خپل زړګی تسل کړمه
ای مور جانی راکړه لاس دی ښکل کړمه
ډیر بیشمیر دردونه دی زغملی
تاڅومره سیتمونه دی لیدلی
دی تازه خو دی راستکارو سره مل کړمه
ای مور جانی راکړه لاس دی ښکل کړمه
ته به په خفګان کښی خندیدی راته
وروروبه په مینه غږیدی راته
ستا دقدم خاوری به انمبر کړمه
ای مور جانی راکړه لاس دی ښکل کړمه
زه چی دی په ژبه راوستلم
تاڅومره دی په مینه تخنولم
تاتا زه په خبرو کی بلبل کړمه
ای مور جانی راکړه لاس دی ښکل کړمه
یما ریښتینوال ما باندی ډیر ګرانه یی ته
زما کغبه زما ایمان یی ته
ستا تواب به داسی تل ترتل کړمه
ای مور جانی راکړه لاس دی ښکل کړمه
ستا ریښتینوال تا ته تل په منډه ده
ستاخدمت ضروردهغی دنده ده
سرمی غیږکښی کیږده زړه تسل کړمه
ای مور جانی راکړه لاس دی ښکل کړمه{/slide}

زیاتې مقالې …