زلمی نصرت

دنمارک  

د اولس پر وینو لیکل شوی تاریځ: د یرغل او نجات دوه فصلونه.

 

 زموږ تاریخ د قربانیو او سرښندنو په وینو لیکل شوی  تاریخ دی؛ زموږ تاریخ د استعمار پر ضد د سختې مبارزې تاریخ دی.

 په دې تاریخ کې اصلي اتلان تل عام ولس پاتې شوی دی٬ هغه ولس چې د ټانک او توپ په وړاندې یوازې د ایمان، غیرت او میړانې وسله لري.

 تاریخ گواه دی: کله چې کوم امیر٬ شاه یا زمامدار ولسونو ته شاه اړولي او پر بهرنیانو تکیه کړې٬ د اولس له بدې محاسبې سره مخ شوی دی.

 

 لرې نه ځو، په تېرو پنځوسو کلونو کې٬ زموږ سترگې د زمانې په کتاب کې د یرغل او اشغال دوه فصلونه ولوستل او ولیدل:

 

 لومړی پړاو: د شوروي اتحاد او د وارسا تړون پوځونو بې رحمانه یرغل پر افغانستان وکړ٬ چې په لس کلونو کې یې خپل ټول زور امتحان کړ.

 دوهم پړاو: د امریکا او د ناټو ځواکونه راغلل او د اوږدې مودې پاتې کېدو اراده یې لرله.

 

 خو پایله یې یوه وه: ماته٬ سخته ماته،  بې شرمانه ماته؛ د وتلو مجبوري، او د افغان ولس په وړاندې د اوږدې جگړې ستړیا٬ چې د فولادو زړه هم ماتوي. دا خبره روغه او روښانه ده، شک پکې نشته.

 نورې خبرې اوتحلیلونه بې گټې دي او د افغاني ټولنې د واقعیتونوسره اړخ نه لگوي.

 

که څه هم د دواړو ځواکونو د وتلو بهانه د کاغذ پر مخ د "معاملې" او "مذاکراتو" تر نامه لاندې وړاندې شوه، خو باید هېر نه کړو چې:

معامله په زور کېږي، نه په خوښه؛ او دا زور د ولس د وینو او سرښندنو څخه راولاړیږي٬ نه د دپلوماتانو له نرمو خبروڅخه.

 

 روسان د مقاومت په توپان کې وایستل شول، نه د خپلې خوښې له مخې. امریکا او ناټو هم د جنگ په ډگر کې د وس له کمښت او ستړیا وروسته د دوحې میز ته کېناستل٬ لکه هغه څوک چې له زلزلې تښتیدلې وي.

 

بنآ: زموږ تاریخ یو ښکاره پیغام لري او هغه دا چې: هر بهرنی ځواک چې د دې خاورې د اشغال نیت وکړي، د افغان ولس د ازادۍ مینه به یې د ماتې په جام مست او خمار کړي. دا ځکه چې زموږ خاوره د زورورو قبر او د میړنو زانگو ده.

 

که د دلوې ۲۶ مه د نجات ورځ بولو٬ نو ښکاره ده چې د جدې ۶ مه د یرغلگرو د یرغل او د اشغال ورځ ده.

 په دې کې هم شک نشته چې د امریکې او ناتو یرغل پر افغانستان٬ که د بن توافقات وو او که د امنیت شورا تر فیصلې لاندې٬ یو بربنډ یرغل او بې شرمانه تجاوز و. نو بیا یې وتل هم باید د آزادې او نجات په نوم یاد شي.

 

د تالبانو د دولت داری په  سبک کې کومې نیمگرتیاوې چې شته٬ هغه بیل بحث او د تائید وړ نه دی. خوهغه کسان او کړۍ چې د جدې ۶ مې او د امریکا او ناتو یرغل ته د نجات او آزادۍ مفهوم ورکوي٬ یوازې پر ځان ملنډې وهي.

 

 زلمی نصرت

دنمارک 

ملي گټې د هر ملت د بقا، عزت او پرمختګ ستنه ده. که یو ملت خپلې ملي گټې ونه ساتي، د حال پر زیان سربېره، د خپلو راتلونکو نسلونو مستقبل هم له تیارو ډکوي.

 

زموږ په هېواد افغانستان کې، له ډېر پخوا راهیسې داسې لاسونه کار کوي چې د ملي یووالي پر ځای د قومي، ژبني، سمتي او مذهبي وېشونو اور بلوي. دا وېشونه زموږ د ملي گټو د ساتنې لار اوږده او ناهمواره کړې او هېواد یې د پردیو د سیالیو په ډگر بدل کړی دی.

 

تاریخ، په تېره بیا د وروستیو پنځوسو کلونو خونړۍ پاڼې، موږ ته یو څرگند پیغام لري: ملي گټې یوازې هغه وخت خوندي پاتې کېږي چې ملت یې د یووالي او جرئت په څرخ تاو کړي. هر کله چې دا جرئت له منځه تللی، ملي گټې د گوندي، ژبني او قومي تعصبونو په چړو ټوټې ټوټې شوې، او د هېواد برخلیک د پردیو لاس ته ورغلی دی.

 

کله چې موږ د پردیو د اجندا لپاره په خپلو کې سره دښمنۍ کړې دي، د تاریخ د توپونو لومړي قربانیان تل موږ پخپله پاتې شوې یو.

 

 نن هم ځینې د «هزارستان»، «نوی خراسان»، «افغان» او «غیر افغان»، او د «فدرالیزم» تر نومونو لاندې وېشونکي خبرې کوي او نظریات خپروي اودا هغه نښې دي چې د هېواد د ټوټه کېدو خبر راکوي.

 

د افغانستان جگړه ځپلي خلک٬ چې د جگړې  قربانیان دي٬  په نړۍ کې د جگړې غوښتونکي نه دي. که دا جگړه د غزې د مظلومو خلکو په وینو لړلو کوڅو کې وي، که د اوکراین د یخنۍ لاندې وېروونکو ښارونو کې٬ غوښتنه یوازې یوه ده: سوله او د جگړې عادلانه پای.

 

خو افسوس، داسې کسان هم شته چې د اوکراین د جگړې د پای غوښتنه د خپلو شخصي او غرضي موخو لپاره کوي.

 

هغوی وایې چې گواکې د اوکراین او روس جگړه افغانستان د نړوال پام له صحنې غورځولی٬ او که دغه جگړه پای ته ورسیږي٬ نړیوال به بیا پر افغانستان او دوی تمرکز وکړي.

 

هغوی د روس یرغل له یاده باسي٬ د جهاد فصل له یاده باسي؛ هیرې کړې٬ چې د نړۍ ۳۴ هېوادونو د «بن د توافقاتو» پر مټ د خپلو نیابتي وسلوالو په اوږو سپاره زموږ پر هیواد یرغل وکړ.  هیرې کړي چې هغه یرغلونه افغانستان کومې کندې ته ور ټیله کړ، او څرنگه د افغانانو وینې بې ارزښته شوې!.

 

 موږ باید نور د داسې فکر بندیان نه شو٬ د پردیو د پرېکړو او اجنداوو اسیران ونه اوسو.

 

نور باید روس٬ ایران٬ پاکستان٬ امریکې یا کوم بل هیواد ته اجازه ورنکړو٬ چې زموږ د خلکو او هیواد برخلیک ولیکي او افغانستان د خپلو د سیالیو د شطرنج په تخته بدل کړي.

 

 که د پرون د تاریخ تریخ درسونه هېر کړو، سبا به زموږهېواد هم د اوکراین او غزې په څیر ټوټې ټوټې شي، او یو ځل بیا به د پردیو د لوبو قرباني شو، او د ماشومانو راتلونکې به موهم د جگړې په لمبو کې وسوځي.

 

اوس د ویښتیا وخت دی! زموږ برخلیک باید زموږ په لاس٬ قلم او ژبه ولیکل شي، نه د هغو په لاس چې زموږ خاوره یوازې د خپلو گټو د جگړې ډګر گڼي.

 

   زموږ تاریخ ډک دی له عبرتونو: له داود خان او نورمحمد تره‌کي، تر حفیظ‌الله امین، ببرک کارمل او ډاکتر نجیب الله پورې؛ له جهادي رهبرانو تر د جمهوریت واکدارانو پورې؛ او تر هغه ورځې چې اشرف غني د بگرام په هوايي ډگر کې د پردیو عسکرو په کتار کې ودرول شو اود اگست پر ۱۵ مه د جمهوریت واکداران  گرده سره څوک له ځمکې او څوک هم له هوا و تښتیدل.

 

که موږ یو ځل بیا د افغانستان د ستونزو حل د ژبنې٬ قومي٬ سمتي او ٬‌گوندي تعصب او انتقام په تنگه محدوده کې پردیو ته وسپارو٬ او هغوی ته د ناجي په سترگه وگرو٬ په حقیقت کې د بلې غزې او بل اوکراین د غمیزې او د تیر تاریخ د غمیزو د تکرار غوښتونکې یو.!

 

راځئ، د ملي یووالي، خپلواکۍ او عزت تر سیوري لاندې د ملي گټو د ساتنې لپاره لاسونه سره ورکړو!

افغانستان د نړۍ په شطرنج کې یوه ډېره مهمه مهره!
حميدالله بسيا
په نړیوال سیاست کې هر هېواد د شطرنج یوه مهره ده. ځینې هېوادونه لکه امریکا، چین او روسيه د شطرنج شاهان او وزیران دي، ځینې د قوي فيل یا اس رول لوبوي، خو افغانستان هغه مهره ده چې که څه هم له بده مرغه اوسمهال خپله ډېر ځواک نه لري، خو د خپل ځای او موقعیت له کبله د لوبې توازن بدلولی شي.
نو که د نړۍ اوسني حالت ته هم په غور وګورو، کټ مټ داسې ښکاري اوس یې مهرې او ګېټۍ  ورو ورو خپل پخوانی ځايونه بدلوي او نوي ځايونه نیسي ، نوي اتحادیې او سازمانونه د تشکيلېدو په حال کې دي او د ملي ، اقتصادي او سياسي ګټو په رڼا کې هر هېواد غواړي نوي ملګري د خپلو ګټو او ارزښتونو په رڼا کې پيداکړي.
د روسیې او امریکا تر منځ هم کلونه کلونه شخړې وې چې لا هم نه دي حل شوې  او د لویدیځ او نړیوال سويل (Global South) چې د لاتينې امريکا، افريقا، کارابيين، او تقريبا دريېمې نړۍ هېوادونو ته ويل کېږي تر منځ ژور اختلافات لا هم شته، خو سره له دې نړۍ ورځ تر بلې د څو قطبي کېدلو پر لور روانه ده اونوې ملګرتياوې د راټوکېدو په حال کې دي.
افغانستان چې د آسیا په زړه کې پروت دی  له یوې خوا د منځنۍ آسیا د انرژۍ لارې، له بلې خوا د پاکستان له لارې سمندر ته د لاسرسي امکانات، له یوې بلې څنډې ایران ته نژدې، او هم د چین د اقتصادي دهلیزونو ترڅنګ. په څو قطبي نړۍ کې دا ډول موقعیت د سرو زرو ارزښت لري. ځکه هر ځواک غواړي چې دلته یې نفوذ زیات وي  نو که افغانستان د څو قطبي نړۍ له شرایطو ګټه واخلي، کولای شي د یوه هېواد تر بشپړ تسلط لاندې د پاتې کېدو پر ځای، له څو خواوو سره متوازنې اړیکې وساتي.
که له چین سره د اقتصاد او پانګونې په برخه کې کار  له روسیې سره د انرژۍ، ټرانسپورټ او امنیتي همکاریو پراختیا، له ایران سره د سوداګرۍ او ټرانزیټ لارې پیاوړې کول، له لویدیځ سره د زده‌کړې، ټیکنالوژۍ او روغتیا په برخه کې تړونونه وشي دا ډول توازن کولای شي افغانستان ته د اوږدمهالې ودې فرصت برابر کړي.
خو خبره یوازې په موقعیت کې  هم نه ده  دا ټول هغه وخت ګټه لري چې سیاستوال د توازن ساتلو هنر زده کړي. په څو قطبي نړۍ کې که ته یوازې د یوه ځواک په غېږ کې لوېږې، نور ځواکونه به دې د ماتولو لپاره په ګډه لوبه وکړي. خو که ته په مهارت سره هر طرف ته ځای ورکړې، هر طرف به هڅه کوي چې درسره ښه چلند وکړي، ځکه نه غواړي چې تا له لاسه ورکړي.
اوس چې نړیوال سیاست د بدلون په پړاو کې دی  او وروستۍ پېښې لکه د اوکراين په چارو کې د امريکا د استازي ویتکوف سفر مسکو ته، د استانبول د خبرو لړۍ، او د پوتین او ټرمپ په الاسکا کې راتلونکې لیدنې، که څه هم په بشپړ ډول د سولې نښې نه دي، خو لږ تر لږه دا ښکاره کوي چې د خبرو دروازې پرانیستل شوي دي ، نړۍ د څو قطبي کېدو پر خوا روانه ده او نوې ټولنې اواتحاديې د جوړېدلو په حال کې دي . هره لویه همغږي همداسې له کوچنيو ګامونو پیلېږي، لومړی یو ګام، بیا څو خبرې، او ورو ورو اوږدمهالي تړونونه .
نو زما په باور روسيه او امريکا نور دواړه او تقريبا نور هېوادونه هم دې نتيجې ته رسېدلې دي نور باید ارام او په سوله کې سره ژوند وکړو،د هېوادونو پر اقتصاد او ټيکنالوجي تمرکز وکړي  نو ښه به وي چې ګډ قوانین جوړ کړي دا قوانین همدا اوس جوړېږي، نه یوازې د سیاست او امنیت په برخه کې، بلکې په اقتصاد، کولتور، او حتی په ورزش کې هم.
ځينې نوي قوانين چې په بېلابېلو برخو کې په دې وروستيو کالونو کې وضع شوي وو اوس بيرته پخواني حالت ته ورګرځي په ځانګړي ډول، د ورزش په برخه کې د جولای په وروستیو کې د امریکا د المپیک کمېټې یوه داسې پرېکړه وکړه چې ډېرو یې نه تمه کوله  ددې پرېکړې په ترڅ کې په ښځینه ورزشي سیالیو کې د ټرانسجینډر (نرښځيو) لوبغاړو ګډون بند شو. دا پرېکړه د ټرانسجینډر لابي لپاره په ټوله نړۍ کې یوه لویه ضربه وه.
بل مهم بدلون دا چې د نړیوال المپیک کمېټې مشري اوس د کیرستي کوونټري په لاس کې ده، دا مېرمن هغه څوک ده چې د عادلانه سیالیو، روڼتیا او د هر هېواد د لوبغاړو د حقونو په ملاتړ کې یې کلونو کار کړی دی.
تر ټولو جالبه دا ده چې اوس د انتي ډوپینګ سیاست  باندې غور او بيا کتنه روانه ده ، دا سیاست دا ډېر کاله د لوبغاړو پر وړاندې د سیاسي فشار او باج اخیستنې وسیله ګرځېدلی و.
د یولیا او ویتالې ستیپانوف کیسه د انټي ډوپينګ سياست یوه ژوندۍ بېلګه ده. دوی د روسیې پخواني لوبغاړي وو چې د نړیوال انتي ډوپینګ ادارې (WADA) لخوا تر سياسي فشار وروسته د روسیې پر لوبغاړو داسې بندیزونه ولګول چې حتی د ۲۰۱۶ ریو المپیک ته د منډو په برخه کې سياليو ته پرېنښودل شول.
ستیپانوف او مېرمن يوليا یې لومړی جرمني ته، بیا د WADA په مرسته امریکا ته ولاړ. د لسو کلونو لپاره یې د المپیک کمېټې له بودجې ژوند وکړ، خو اوس هېڅوک لګښت نه ورکوي. د کډوال په حیث ژوند کوي، نه پرېښودل کېږي چې له شمالي امریکا ووځي او نه هم د عادي کار اجازه لري.
سره له دې چې ډېرې ژمنې ورته شوې وې، خو په رسمي ډول په امریکا کې دایمي استوګنه نه ده ورکړل شوې. هغوی د سیاسي لوبو په منځ کې د ګرو شويو په څېر ژوند کوي. امکان شته چې له امریکا وایستل شي، او هغه هم پوهېږي چې روسیه به یې د ګلانو په ګیډۍ او موسیقۍ سره هرکلی ونه کړي.
ستیپانوف يوازې يو مثال دی د نړۍ په ګوټ ګوټ کې داسې ډېر ورزشکاران شته چې برخلیک یې د نړیوال سیاست د بادونو په لاس کې دی. او دا بادونه هره ورځ په زورېدونکي شدت لګېږي.
لنډه دا چې د ۲۰۲۵ په جریان کې د امریکا او روسیې اړیکې د احتیاط سره د بیا رغونې په حال کې دي؛ دواړو په سعودي کې د سفارتي اړیکو د بېرته فعالولو او د جګړې د پای لپاره موافقه کړې، که څه هم د اوکراین مسله لومړنی بحث نه وه. ولسمشر ټرمپ او ولادیمیر پوتین د اوربند او د انرژۍ پر زیربناوو د بریدونو د بندولو په اړه خبرې کړي، او د اګست په ۱۵مه پلان شوې سرمشریزه به د اوکراین د جګړې د حل په موخه ترسره شي نو نتيجه دا چې امريکا اوس پر اروپا او ناټو هغومره ملګرې او خواخوږې نه ده لکه پخوا بلکې په ښکاره ډول یې اوس مخالفت کوي او غواړي چې له روسيې  سره خرابې شوې اړيکې د خپلو سياسي او اقتصادي ګټو په رڼا کې بيا ورغوي. په هر حال دا لا وار له مخکې دی او په ناستو کې به معلومه شي چې څومره پرمختګ ترسره کېږي
نو لنډه دا چې  افغانستان هم د متوازنې بهرنۍ تګلارې له لارې له ټولو مهمو لوبغاړو سره د همکارۍ او خبرو لاره پرانېزي.  سياسيون یې کوښښ وکړي چې نه د يوې ځانګړې بلاک تر اغېز لاندې رانشي او نه هم له مهمو اقتصادي او سياسي فرصتونو بې برخې پاتې شي، بلکې د سيمې او نړۍ د ګډو ګټو پر بنسټ متقابل درناوی او همکاري  د نړۍ له ټولو هېوادونو سره وساتي.

 

میرعبدالواحد سادات   

به بهانه : 

افشاگری   اقای مولوی منصور سرپرست وزارت آب وبرق است ! 

دو روز قبل ایشان ضمن صحبت در مورد پاکستان افشا ساخت که :  

" حال ، ما به این نتیجه رسیده ایم که برخی همسایه ها به ویژه پاکستان نمی خواهد که در اینجا - درافغانستان یک حکومت مقتدر مرکزی وجود داشته باشد. برای پاکستان مهم نیست که این حکومت ازطالبان باشد، از مجاهدین باشد ویا از کمونیست ها ” 

بر اساس واقعیت های اظهر من الشمس تا ریخی ، این افشاگری ، در واقع اعتراف شجاعانه « درد » هشتاد ساله و عامل مصیب خانمانسوز و تاریخی افغانستان ، است . 

بدینرو : 

بر مبنای منافع  علیای افغانستان و بدون پرداختن  به « ملامت » و « سلامت » ، به این « اعتراف » و افشا ساختن کلیدی ترین ، علت العلل بنیادی « افول تاریخی » و شکست پی در پی افغانستان ، مکث آسیب شناسانه ، با گرفتن یخن خود در برابر اهینه تاریخ  نماییم  ، تا سرانجام بتوانیم به : 

چه باید نکرد تاریخی ؟ 

و چه میتوان کرد تاریخی ؟ 

برای نجات وطن مشترک ، پاسخ درست را مطرح نماییم .

البته این بار اول نیست که چنین سخنان را می شنوییم ، چندین سال قبل نیز سه شخصیت منسوب به « جهاد » و تنظیم های « جهادی » وکلای قندهار ، غزنی و کندز  ، ( اقایان پیمان ، صادقی و بارکزی ) حرف های مشابه را دلیرانه ابراز نموده اند و یکی از انجمله  عبیداله بارکزی فقید ، در پلان های زنجیره یی ترور شخصیت ها ، توسط ( ای اس ای ) در شهر قندها ترور گردید . 

 

( ۷۸ ) سال گریه، ناله و عزا داری:

 پاکستان این کشور غیرطبیعی و مخلوق استراتیژی استعمار هنوز دو ساله نشده بود که در (۲۲) جون(۱۹۴۹ م) نخستین تجاوز نظامی را با بمبارد قریه مغلگی ولایت پکتیا با چراغ سبز انگلیس و امریکا و بهخاطر زهر چشم نشان دادن به افغانستان ضعیف و فاقد قوای مسلح مدرن و مقتدر، انجام داد که باعثشهادت (۲۳) تن هموطنان عزیز ما گردید. 

پادشاه  فقید اعزای ملی اعلام و مراسم فاتحه رسمی در مسجد مجنون شاه صدارت برگزار گردید، شاهمحمود خان صدراعظم وقت : 

 که بازوبند سیاه داشت پیوسته اشک می‌ریخت و گویی به‌نوعی عجز دولت خود را در مقابله با تجاوزدشمن بیان می‌نمود.

 

واضع است که درین بیشتر از هشت دهه ، و به صورت دوامدار ، زمامداران افغانستان و رهبران رژیم های  رژیم های مختلف  سیاسی ، از نقش منفی پاکستان شکایت نموده اند و در مقابله با “ جنگ اعلان ناشده پاکستان ” کتاب قطور از اعتراضات مستند افغانستان در سازمان ملل متحد ، ثبت کردیده است . 

سوال اساسی این که صرف اعتراف و افشاگری کافی است ؟ و‌میتواند حلال مشکلات ما باشد ؟ 

تا بکی استغاثه و شکایت ؟ 

 

در تمام این هشت  دهه 

سوال اساسی این است که : 

چگونه میتوانیم ؟ 

با دسایس سوپر شیطانی پاکستان مقابله نماییم ؟ 

اگر به  این سوال پاسخ دقیق و‌مبتنی بر واقعیت های تاریخی و عینی نداشته باشیم ، کماکان مقهور ‌ و مغلوب پاکستان اين كشور تصنعى و مخلوق استعمار ، باقی میمانیم .

 

مقابله با پلانهای سوپر شیطانی پاکستان مستلزم آن است که : 

 افزون بر پلان‌های شیطانی بیرونی باید به ضعف خود نیز اعتراف نماییم که چرا از همان یک غار درینهشتاد سال  ، مار افعی از ما قربانی می‌گیرد و ما که «خرد گریزی تاریخی» داریم و مصاب با فقدانحاکمیت عقل می‌باشیم، به خود نه می‌آییم . 

شعارزدگى ما 

که باعث برخورد  غیر شعورى ما با مسايل و مصايب گردیده است . 

 

خوش هستيم كه : 

 

پاكستان را ” دال خور ” بگوييم و درد خود را تسكين و كتمان نماييم ! ! ! 

 

– بسيار عام و هوائى  ، تقليل گرايانه و ساده انگارانه ، یا از « اخوت اسلامی » صحبت مینماییم و یا ، پاکستان را « وطن دوم » خود میدانیم . 

 

تا زمانيكه با عقلانيت سياسى به مسایل نپردازيم و علل ضعف و ناكامى خود را مشخص نسازيم ، درک نخواهیم کرد ، که : 

افول تاريخى ما در نیم قرن اخیر ، از 

آغاز جنگ اعلام ناشده پاکستان بر ضد نخستين جمهوريت در (۴۶) سال قبل شروع و  تا كنون ریشهمصیبت ما ،  باچگونگى  آن گره خورده است . 

آرمان  تاریخی جنرال ضیاالحق و جنرال اختر عبدالرحمن که : 

كابل بايد بسوزد ! 

شركا و رقباى تنظيمى شان بواقعيت مبدل ساختند .

 

عواقب نا ميمون جنگ اعلام ناشده اين كشور و طرح « پروژه » های : 

« جهاد » و « هجرت » 

پاى بزرگترين قدرتهاى جهان و سازمانهاى طراز اول نظامى در دهه هشتاد اتحادشورى و پيمان وارسا و در دونیم دهه قبل  امريكا و ناتو را در سرزمين ما كشانيده است . 

 

اكنون اين دشمن تاريخى افغانستان مقدرات تاريخى ما رقم ميزند و براى ما « خط » و « نشان » تعین مینماید . 

 

رمز اصلى و شاه كليد ” موفقيت ” پاكستان كدام است ؟ 

از ديد اين قلم : 

پاكستان تعريف دقيق و روشن از منافع ملى خود دارد كه هر پاكستانى اعم از ملكى و نظامى ، ملا و تاجرو … بدان باوردارند . بر مبناى همين باورمندى هيچ زمامدار ، جنرال و مولاناى پاكستان از دشمنى با هندوستان و افغانستان دست نميكشند . 

 

پاكستان بحيث كشور متخاصم زيادترين تاثير و نفوذ را بر بخش زياد افغانان اعم از تنظيمى ، طالبی  و … دارد و در داخل حکومت دیفکتوی طالبان ستون پنجم شان فعال ميباشد .     

 

درین نیم قرن اخیر این شعار و سخن را از زبان رهبران تنظیمی شنیده ایم : 

       ” ما در افغانستان براى بقاى پاكستان مبارزه مينماييم ” 

« پاکستان وطن دوم من است ! » 

 

ساده انگاری و ساده لوحی ما : 

 

تبليغ تصنعى ” فضاى نيك ” ، ” فرصت نيك ”   ، ” فصل نو در مناسبات پاكستان با افغانستان ” و اعلام   اينكه : 

 

” پاكستان به صلح افغانستان متعهد است ” و ديگر ” سياست عمق ستراتيژيك ” را تعقيب نميكند و … 

موفقیت  کشور پاکستان  در تداوم موسسه دولت درين كشور ، قواى مسلح مقتدر ، استخبارات نيرومند، كدر اگاه ملى و قدرت بزرگ لابى گرى در جهان ميباشد . 

 

در حاليكه ديگر از كفر ابليس معروفتر است كه : 

 

پاكستان مركز شرارت پيشه گان جهان و بزرگترين زراد خانه توليد ذهنيت تكفيرى و تروريستان است كهحتى بزرگترين حامى انكشور امريكا نيز بدان، اعتراف نموده است . 

اما اکنون چنانچه شهباز شریف صدراعظم انکشور ، حتی در مجمع عمومی سازمان ملل متحد ،افغانستان را بحیث مرکز تروریسم معرفی و چندین بار مقامات شان : 

پاکستان را قربانی تروریسم خوانده اند .

از قرار معلوم لوی درستیز پاکستان درسفر قبلی و کنونی خود به امریکا روی همین پروژه « لابی » مینماید ، تا  موقف « قیم » کشور ما ، بدست آورد .

 

( افغانستان به فرزند شریر و دلیر همانند 

 سید اکبر ببرکزی ( پسر ببرک خان معروف ) به تاریخ (۱۶ - اکتوبر سال ۱۹۵۱ م )  دهن صدراعظم وقتپاکستان لیاقت علی خان در شهر راولپندی پاکستان ، و هنگامیکه  ایراد سخنان تحقیر آمیز علیه افغانستان ، با فیر چند مرمی برای ابد ، خاموش ساخت ) 

 

برخلاف ما در چه موقيت داريم ؟ 

 

در تمام اين مراحل ما مسير تضعيف دولت را پيموده و سقوط ، انارشى و سيطره مستقيم پاكستان راتجربه و با بلند ترين رقم مهاجر ، زيادترين كشته ، معلول ، يتيم ، بيوه ، معتاد و … بحيث ناامن ترينكشور در جهان شناخته ميشويم . 

نه از منافع ملی خود و نه از منافع مشروع همسایه تعریف  دقیق داریم . 

 

پاشنه اشيل افغانستان  : 

 

فقدان دولت ملى قانون محور و عدالت گستر ميباشد كه راه را به اقتدار نيرومندملى هموار نمايد تا ماتعريف روشن از منافع ملى داشته باشيم و با چنگ زدن بوحدت ملى  ( كه بقول شاه امان اله موجوديتافغانستان در گرو ان است ) و مصالح علياى كشور از اتش افتراق ملى ، با نه گفتن به شهونيسم وسكتاريسم از خود محورى ، تنظيم و حزب محورى ، قوم و سمت محورى گذار نماييم . 

هشدار و هوشدار ! 

خوب است تا : 

 آقای مولوی منصور ( که از قرار معلوم پدرش نیز  به اشاره پاکستان ترور گردیده است )و سایر مسؤلان اداره طالبان که  چنین مسایل را درک نموده اند ، اکیدا متوجه باشند که در : 

تدام بحران بزرگ حقوقی و مشروعیت 

تداوم انزوای بین المللی 

نبود قانون اساسی و فقدان حاکمیت قانون 

تهدید و تحدید حقوق و ازادی مردم و بویژه زنان و دختران 

همانطوریکه ، درین چهار سال ، زعامت طالبان در ایحاد دولت متعارف ناکام مانده اند ،  با برخورد متحجرانه ، استبدادی و خلاصه ساختن تمام ارزشهای دین و آیین مردم به ریش و حجاب ، هیچگاهی افغانستان ، صاحب دولت متعارف نمیگردد

و حاجت به هیچ استخاره نیست که تداوم این احوال ناهنجار : 

خلاف منافع و مصالح علیای  کشور است ، افغانستان را از مجموع  « فرصت » ها محروم میسازد ، راه جنگ های نیابتی  ، مداخله نظامی قدرتهای بزرگ  ، هموار و صاف و ساده بنفع دشمنان تاریخی ما و منجمله پاکستان می باشد .  

 

مقابله با پلانهاى سوپر شيطانى پاكستان و همچنان دسایس الحیل ایران در احوالیکه مقدرات تاریخی ما در کشمکش قدرتهای رقیب ژئوپولتیک منطقوی و ابر قدرتهای رقیب رقم میخورد ، مستلزم فکر کلان ملی و در وجود،  يك منشور ملى ممکن است . 

 

منشوريكه بايد محصول فكر كلان ملى ، فراقومى ، سمتى و مذهبى در بحث و گفتمان وسيع همگانىباشد و بتواند تعريف دقيق منافع ملى و مصالح افغانستان  و منافع ” مشروع ” پاكستان و ساير همسايهتعریف گردد . 

پرداختن به طرح جوانب مختلف این منشور رسالت تمام افغانان متعهد بوطن و مردم است و  روشنفكرانو روشنگران باید درین عرصه پیشگام باشند . 

بیاد داشته باشیم که : 

که در صورت که خود را تغیر ندهیم و نتوانیم ، صاحب دولت مقتدر ملی قانون محور و عدالت گستر ، منعث از اراده آزاد مردم نشویم ، کماکان ، مقهور اجنبی و همسایه های حریص و طماع خواهیم بود 

و منحيث حسن ختام : 

برو قوی شو اگر راحت جهان طلبی 

که در نظام طبعیت ، ضعیف پامال است 

با حرمت 

 

 جگړه، فساد، او د مشروعیت سقوط

 

له هر څه وړاندې باید ووایم : نړیوال تفاهم له ملي هوښیارۍ څځه سر چینه اخلي.

یعنې یو څوک هغه وخت نړیوال انسان (انترناسیونالیست) کیدای شي٬ چې لومړی خپل ځان٬ ملي ارزښتونه او ملي گټې وپیژنې او یو با احساسه ملت پال او هیواد پال انسان وي٬ چې له خپل ملک او ملت سره ژوره مینه او ژمنتیا ولري او دا هغه وخت کیدای شي٬ چې مونږ خپله ټولنه و پیژنو٬ د ټولنې واقعیتونه درکړو او د زمان د واقعیتونو سره ژوند وکړو.

 

کله چې وایو٬ نړیوال تفاهم له ملي هوښیارۍ نه را ټولیږي٬  مطلب دادی٬ هغه څوک چې له خپلو ملي ارزښتونو سره ژور تړاو ونه لري٬ نشي کولای د نړیوال تفاهم ریښتینی استازی وي. دا ډول اشخاص د خپل شخصي یا گوندي گټو لپاره ملي گټې تر پښو لاندې کوي. دوی هماغه کسان دي٬ چې د اشغال لپاره لاره هواروي او له اشغالگرو سره  په بې شرمۍ همکاري کوي.

 

د افغانستان د جمهوریت تجربه٬ سره  له نیمگړتیاووو٬ د ملت له پاره یو ارزښتناک تمرین و٬ د آ زادۍ تمرین٬ د دیموکراسۍ تمرین٬ د خلکو حاکمیت٬ انتخابات٬ د سیاسي گوندونو جوړول٬ د مدني ټولنو فعالیت٬ او د نړیوالو سره تعامل.

خو دا فرصت له بده مرغه هغو کسانو ته وسپارل شو٬ چې د جمهوریت له ارزښتونو سره نا بلده او نا اشنا وو.

 

وخت دا هم وښوده٬ چې د جمهوریت د سقوط ریښې نه د طالبانو له لومړي بریده څخه٬ نه له اعلامیو څخه٬ بلکې د ننه سیستم څخه پیل شو.

جمهوریت هغه وخت مړ شو٬ کله چې جگړه د قانون ځای ونیو٬ کله چې ټوپک له اصولو او ارزښتونو نه مخکې شو٬ کله چې د فساد پر بنسټ ټاکل شوې څیرې د قوم٬ ژبې او سمت تر نامه لاندې ملي اتلان او خادمان معرفی شول٬ او کله چې دولت د ملي جوړښت پر ځای تجارتي ـ مشارکتي بڼه غوره کړه.

د جمهوري نظام له د ننه٬ داسې مافیایې کړۍ  سرراپورته کړ٬ چې قانون یې خپلو منگلو سره وتړل.

د قدرت ټاپوگانو٬ چور٬ غلا٬ اداري او مالي٬ نظامي٬ سیاسي او دیني فساد او ټولنیز بې نظمي قانوني بڼه پیدا کړه٬ او د ولس باور د واسطو٬ فساد او بې عدالتیو له امله له نظام نه وگرځید او جمهوریت کاملآ د خلکو ملاتړ له لاسه وکړ.

د جمهوریت په نوم د ملت دوکه:

نن هماغه څیرې چې ولسونه یې مایوسه کړل او د جمهوریت ارزښتونه یې بدنامه کړل٬ هڅه کوي ځانونه د جمهوریت ناجیان او ژغورونکي معرفی کړي.

دغه اشخاص چې نه ولس پرې باور لري او نه هم ټولنیز حیثیت لري٬ هغوي چې د خلکو په منځ کې نه ځای لري او نه مخ  او د ناکامو تجربو سمبول گڼل کیږي او د تیرې واکمنۍ پر مهال د آزادۍ او دیموکراسۍ او بشري ارزښتونو په مقابل کې دریدلي وو٬ اوس د ملي ارزښتونو او د ښځو د حقوقو خبرې کوي او خلکو ته د آزادۍ او دیموکراسۍ او د ملي ارزښتونو درسونه ورکوي.

 

دا د جمهورین قاتلان او چنجیان چې ولس خپل ملاتړ له دوی څخه بیرته واخست٬ باید وپوهیږي٬ چې ولسونه هیڅکله هم له اشغال سره نه وو٬ نه ورته تسلیم شوي وو٬  نه  یې زمینه ورته برابره کړې وه٬ او نه یې کوم خاین ته د قهرمانۍ لقب ورکړی دی. د افغانستان خلک د تېر تور فصل قاتلان ښه پېژني او هېڅکله به هغوی ته د سپینې ورځې سند ورنکړي.

 

لنډه دا چې:

۱ ـ   «جگړه بدنونه تر خاورو لاندې کوي،  خو هغه څه چې ملتونه له د ننه وژني٬ فساد دی. فساد هغه پټ سرطان دی٬ چې د ملتونو وجدان او باور ته زیان رسوي او دا یوازې یو اخلاقي انحراف نه٬ بلکې یو سیستماتیک گواښ دی٬ چې د ملتونو روحي بنیادونه ړنگوي او زیانمنوي. د یو ملت روح هغه وخت له زواله  څخه خلاصیږي او د راتلونکي نسل باور بیرته تر لاسه کیږي٬ چې ملتونه له خپلو تیرو سره ریښتینی حساب وکړي٬ د انتقالی عدالت تطبیق ته لاره هواره کړي٬ ورته غاړه کیږدي او د تاریخ د تکرار مخه و نیسي.»

 

۲ ـ هغه کسان چې شخصي گټو ته د ملي ارزښتونو پر ځای لومړیتوب ورکوي٬ کولای شي چې د هر بهرني ځواک او هیواد لپاره مزدور شي او خپل هیواد ته خیانت وکړي. هغوی ته پاکستان٬ ایران٬ روسیه٬ چین٬ هند٬ امریکا٬ انگریز٬ تاجکستان٬ عرب او عجم هیڅ ارزښت نه لري؛ یوازینی ارزښت یې خپل شخصي امتیاز او ځانته خدمت کول دي.  دا د دولتونو٬ ملي شخصیتونو٬ کړیو او خلکو مسئولیت او ملي وجیبه ده٬ چې د ملي گټو پر وړاندې د هر ډول خیانت پر ضد ودریږي.

 

میرعبدالواحد سادات  1 

تتبع و نگارش 

میرعبدالواحد سادات 

آزادی، برابری، و برادری

آرمان تاریخی  پر تاثیر گزار ترین رستاخیز تاریخ ( انقلاب کبیر فرانسه ) که :

کماکان بحیث  آرزو ، و  یک سراب درین کسوف تاریخ 

 

و تأثیرات آن بر مدرنیته سیاسی

 

( 14 جولای 1789م )روز فتح باستیل آغاز انقلاب کبیر فرانسه است که  باعث  سقوط استبداد سلطنتی و قدرت مطلقه سلطنتی بورین ها 

است که  مبنای تحولات عمیق در اندیشه سیاسی و ساختارهای  قدرت سیاسی جوامع بشری گردید  و راه  رابسوی مهم‌ترین تحولات سیاسی-اجتماعی  ، سقوط نظامهای شاهی  فئودالی و  شکل‌گیری جمهوریت، مبتنی بر حاکمیت قانون  ، حقوق بشر، سکولاریسم، ( دولت-ملت )  ، حاکمیت ملی  و سکولاریسم هموار نمود . 

انقلاب کبیر فرانسه  معلول استبداد خشن   و ، واکنش به بحران‌ اقتصادی ، فساد دربار، نابرابری‌های طبقاتی است . 

موج بزرگ انقلاب ملهم از اندیشه و افکار متفکران سترگ عصر روشنگری اروپا بود . 

ویل دورانت تأکید می‌کند که انقلاب فرانسه نه صرفاً یک انفجار اجتماعی، بلکه محصول چندین قرن تحول فکری بود. او نقش فلاسفه روشنگری چون ولتر، روسو، منتسکیو و دیدرو را بسیار مهم می‌داند.



ژان ژاک روسو در قرارداد اجتماعی مشروعیت قدرت سیاسی را از اراده‌ی عمومی مشتق می‌سازد؛ منتسکیو اصل تفکیک قوا را به‌عنوان بنیان حکومت قانونی مطرح می‌کند؛ و لاک بر حق مقاومت مردم در برابر استبداد تأکید دارد. 

یکی از نخستین دستاوردهای انقلاب، تصویب اعلامیه حقوق بشر و شهروند در سال ۱۷۸۹ بود که اصولی چون آزادی، برابری، مالکیت، و مشارکت سیاسی را به رسمیت شناخت. در پی آن، سلطنت مطلقه لغو و نظام جمهوری اعلام شد. ساختار قدرت بر مبنای اراده مردم و قانون استوار گردید و نقش کلیسا در سیاست تضعیف شد. اصل حاکمیت ملی جایگزین مشروعیت الهی سلطنت گردید.



بقول ویل دورانت : 

« انقلاب فرانسه خواب دیرین آزادی و برابری را به بیداری کشاند. و اگرچه خود در خون خویش غرق شد، اما راه را برای آینده‌ای نو هموار کرد.» 



الگوی تحول برای جهان

انقلاب فرانسه الگویی برای قیام‌های مردمی و تحولات سیاسی در اروپا، آمریکا، و مستعمرات آسیایی و افریقایی گردید. انقلاب‌های سال ۱۸۴۸ در اروپا، نهضت‌های استقلال در آمریکای لاتین، و جنبش‌های ضد استعماری قرن بیستم همه متأثر از دستاوردهای انقلاب فرانسه بودند. حتی انقلاب روسیه در سال ۱۹۱۷ از این تجربه سیاسی بهره‌مند گردید.

 تأثیر انقلاب کبیر فرانسه بر اندیشه سیاسی مدرن و  الهام‌بخش بازاندیشی عمیق در فلسفه سیاسی گردید.

  • ایمانوئل کانت انقلاب را به‌منزله‌ی ظهور بلوغ عقلانی بشر ستود و آن را ثمره‌ی روشنگری دانست 
  • هیگل  انقلاب را تجلی آزادی در تاریخ می‌داند، اما نسبت به افراط‌گرایی آن، به‌ویژه دوران ترور، هشدار می‌دهد.
  • کارل مارکس آن را نخستین گام در مسیر گذار تاریخی از فئودالیسم به سرمایه‌داری تحلیل می‌کند و بر نقش بورژوازی در آن تأکید می‌نماید.

 

 

شکل‌گیری دولت-ملت ، حاکمیت قانون و تثبیت سکولاریسم ( لائیسیسته فرانسه 



قرارداد  وست‌فالیا ( 1648م)بستر حقوقی و مفهومی دولت مدرن را پدید آورد و انقلاب فرانسه، این دولت مدرن را با محتوای دموکراتیک و مردمی  مطرح نمود.



با محدود شدن نفوذ کلیسا و قانون‌گذاری عرفی، اصل سکولاریسم سیاسی تقویت گردید. هم‌زمان، مفهوم «ملت» به‌عنوان جمع شهروندان با حقوق برابر شکل گرفت که بر شالوده‌ی آن، ساختار دولت-ملت مدرن بنیان نهاده شد. این تحول، صورت‌بندی جدیدی از نظم سیاسی در سطح جهانی را ممکن ساخت .

انقلاب کبیر فرانسه نه‌تنها نظام سیاسی فرانسه را از بنیان دگرگون ساخت، بلکه مبنای نظری و تاریخی برای بسیاری از مفاهیم کلیدی مدرنیته سیاسی فراهم نمود. اصولی چون حاکمیت مردم، جمهوریت، حقوق بشر، جدایی دین از سیاست، و شهروندی مدرن، یا در دل این انقلاب زاده شدند یا با آن قوام یافتند. انقلاب فرانسه از این منظر نه‌فقط یک رویداد سیاسی، بلکه نقطه آغاز عصری جدید در تاریخ بشریت است که پیامدهای آن تا امروز ادامه دارد.

با حرمت 

 

زلمی نصرت

به مردمی که صادقانه سخن میگویند و وطن‌پرستی خود را ابراز می‌کنند، از ارزش‌ها و نمادهای ملی دفاع می‌ کنند، برای آن مبارزه می‌ نمایند و حتی جان‌فشانی می‌ کنند، عمیقآ احترام می‌گذارم و خود را هم‌صدا و همراه آنان می‌دانم.

هیچ ملتی بدون سمبول‌ها٬ نماد ها و ارزش‌های ملی٬ هویت نمی‌یابد، و افغانستان نیز از این قاعده مستثنا نیست. من نیز معتقدم و باور دارم که باید از این نمادها با شرافت و مسولیت پاسداری شود.

 

 اما آن‌چه نمی‌توان از آن چشم‌ پوشی کرد، استفاده ابزاری و منافقانه‌ای است که برخی گروه‌ها و افراد از بیرق ملی کرده‌اند و میکنند.

در دو دهه جمهوریت که مولود اشغال بود، کسانی که زیر بیرق سه‌رنگ،  با نماد محراب و منبر، و شعار «الله‌اکبر» ادعای خدمت داشتند، افغانستان را به کجا رساندند؟

 آیا فراموش کرده‌ایم که همین بیرق چگونه به پوششی برای تشکیل جزایر قدرت، ظهور پادشاهان محلی در ولایات، و غارت بیت‌المال بدل شد؟ آیا از یاد برده ایم که زیر همین بیرق، برخی جنگ سالاران تا مرز خیانت ملی و تجزیه طالبی پیش رفتند و حتی نمایندگان در پارلمان با صراحت گفتند «ما افغان نیستیم»، و بیرق‌هایی به نام ٫٫خراسان٬٬ و ٫٫هزارستان ٬٬برافراشتند؟ تاریخ معاصر ما سرشار از خیانت‌های مکرریست که به نام دفاع از ارزش های ملی صوت گرفته است.

 

چپی‌ها، اخوانی‌ها و تکنوکرات‌ها٬ هرکدام به نحوی به عزت بیرق ملی اسیب رساندند و انرا زیر پا کردند. کسانی که دیروز هیچ اعتقادی به این نماد نداشتند، امروز با صدای بلند از آن سخن می‌گویند و دفاع میکنند؛ نه از سر ایمان، بلکه برای پوشاندن شکست‌های مفتضحانه و خیانت‌های خود.

 

دفاع برخی از این افراد از بیرق ملی،  برخاسته از ایمان نیست؛ بلکه ابزاریست سیاسی، دینی و اجتماعی٬ برای توجیه گذشته ای تاریک شان و فریب افکار عمومی.

 از یک سو موجودیت افغانستان را زیر سوال می‌برند؛ آن را «ترکیبی جعلی» می خوانند و جامعه را به افغان و غیر افغان تقسیم می‌کنند؛ از سوی دیگر، زیر عنوان  «دفاع از بیرق» تجارت سیاسی  به راه انداخته اند تا نفوذ امروز شانرا حفظ کنند.

 

 بی تردید٬ هر شهروند حق دارد از بیرق ملی دفاع کند. اما کسانی که دیروز آن را لگدمال کردند، امروز با شعار دفاع از آن به میدان امده اند، هدف جز انحراف اذهان عمومی و فرار از پاسخ گویی ندارند.

آن‌ها تلاش دارند با سوءاستفاده از نمادهای ملی، جنایات خود را بپوشانند و پنهان سازند.

 

هدف این نیست که بیرق سه‌رنگ را نماد اشغال یا استعمار معرفی کنیم. اما تاریخ گواه است:

 

پس از کودتای هفت ثور، بیرق سرخ جایگزین بیرق سه رنگ شد؛ با اشغال افغانستان، بیرق سه‌رنگ بازگشت.

 در دوران ملا ربانی و سپس طالبان، بیرق سه رنگ بار دیگر کنار رفت؛ و با ورود آمریکایی‌ها، دوباره برافراشته شد.

امروز نیز برخی تلاش دارند با شعار دفاع از بیرق، زمینه بازگشت اشغال یا تکرار گذشته را فراهم کنند.

 اما  باید این امکان را به  مردم آگاه و توده‌های بیدار داد تا فریاد حقیقت سر دهند و نقاب از چهره‌ی دزدان چراغ به‌دست بردارند.

 

 بیرق ملی، شایسته ای احترام و پاسداری است؛ اما نه آن احترامی که بهانه‌ی برای فریب و ابزار معامله‌گری سیاسی شود؛ بلکه احترامی برخاسته از صداقت، فداکاری و ایمان واقعی به هویت ملی است.

 

 

زلمی نصرت

دنمارک

۱۶.۰۷.۲۰۲۵

افغانستان ته د رسمیت انکار نه، د واقعیت منل پکار دی. په تاریخ کې ځینې پریکړې داسې وي چې د شیبو له حساب نه٬ د نسلونو د برخلیکونو حساب ته تیریږي.

 

 د امریکې وتل له افغانستانه همداسې یوه پریکړه وه. دا یوازی د عسکرو وتل نه وو٬ دا د یوې اوږدې شل کلنې خونړی جگړې د استراتیژۍ پای ته رسیدل وو٬ چې ناکامه او نیمگړې پاتې شوه. خو ددې هر څه سره٬ سره لا هم د هغو کسانو غږونه اوریدل کیږي٬ چې خپله یې وتل غوښتل او نن د پاتې کیدو خبرې کوي.

 

ډونالډ ټرمپ چې د دوهم ځل لپاره د امریکا د ولسمشرۍ څوکۍ ته د تگ هڅه کوله، یو له هغو کسانو څخه و چې په خپلو کمپاینونو کې‌ یې له افغانستانه د وتلو خبره بار بار تکراروله او ټینگار یې کاوه چې: «موږ هلته ماته خوړلې، جگړه اوږده شوې، پیسې ضایع شوي، او متحده ایالات نشي کولی چې هلته نور پاتې شي او مونږ نشو کولای چې د افغانستان د وگړو ۵۰ سلنه افغانان ووژنو. ده به ټینگار کاوه چې افغانستان د امریکې نه، بلکې دا  د سیمې د هېوادونو لکه روسیه، چین او هند مسولیت دی چې د افغانستان د وضعیت مسولیت ومني او زمونږ نه وروسته نقش ولوبوي». افغانستان د هغه له پاره نور یو بوج و نه یوه ژمنه.

 

 خو د  لږ وخت تیریدو سره د هغه دریځ  هم بدل شو او نن ورځ، هماغه ټرمپ، چې پرون ‌یې له وتلو ملاتړ کاوه، بې‌اساسه نیوکې کوي٬ بې اساسه تورونه لگوي٬ او آن دا ادعا کوي او وایې چې٬ چینایان بگرام اډه نیولې٬په داسۍ حال کې چې زلمي خلیلزاد څو وارې دا ادعا رده کړې او نوموړی تل دا وایي چې له افغانستان سره مستقیم او رسمي تعامل د متحده ایالاتو په گټه دی.

 

 له امریکې وروسته٬ سیمه اوس د یوې سترې ازموینې  سره مخامخ شوې ده. افغانستان شل کاله د یو نړیوال ماموریت  په نوم اشغال و٬ خو نن هغه وخت راغلی چې سیمه ایز هیوادونه باید تصمیم و نیسي.

 اوس سیمه ایز هیوادونه٬ ایا له یوه واقعیت سره  به  رسمی تعامل کوي٬ که به د انکار په تورو عینکو کې سیاست سنجوي او د امریکې سترگو ته به ور گوري؟

 

 روسیې، له  یو لړ اوږدو سنجشونو  او ارزونو څخه وروسته، د افغانستان اوسنی نظام په رسمیت وپېژاند. دا یواځې یو دیپلوماتیک گام نه و، دا یوه ساده سیاسي پریکړه نه ده بلکې یو ستراتیژیک پیغام دی چې٬  د سیمې د ثبات٬ اقتصادي گټو او ستراتیژیکو اړتیاوو پر بنسټ اخستل شوې پریکړه ده.

 

افغانستان له ټول درز او درد سره اوس یو واقعیت دی، نه یو خوب او خیال. نه یې انکار ممکن دی٬ نه یې حذف.  افغانستان، له ټولو سختیو سره سره، لا هم پر خپلو پښو ولاړ دی. د خلکو ستونزې شته، اقتصادي چلنجونه هم شته، ټولنیز چلنجونه هم شته٬ سیاسی چلنجونه هم شته٬ نظامي چلنجونه هم شته٬ خو دا هېواد ژوندی دی، د پرمختگ٬ بیا رغونې٬ ثبات او نظم په لور گامونه اخلي، او د رسمي تعامل حق لري.

 

 هغه نظام چې نن ورځ په کابل کې حاکم دی٬ که هر نوم ورته ورکړ شي٬ په خپل چوکات کې د واک٬ قانون او ټولنیز نظم مرکز دی٬ چې ور سره رسمي تعامل٬ د هغو هیوادونو په ګټه دی چې غواړي د سیمې په راتلونکې کې رول ولري.

 

 چین چې د سیمې یوه اقتصادې ستنه ده٬ باید پوه شي چې د افغانستان منزوي پاتې کیدل د ټولې اسیا لپاره خظر ناک ثابتیږي. همدارنگه هند چې له تاریخې پلوه یې تل په افغانستان کې یې نفوذ درلود٬ هم باید خپل تاریخي مسولیت ادا کړي.

 

اوس ددې وخت نه دی چې د تیر ماتې یا بریا حسابونه وکاږو٬ بلکه د واقعیتونو په رڼا کې باید پریکړې وشي او امارت هم باید د نړۍ واقعیتونو نه سترگې پتې نکړي.

 

رسمیت پیژندنه یوازې یو سیاسي عمل نه دی٬  بلکې یو اعتراف دی٬ اعتراف پر دې چې دا هیواد٬ یعنی افغانستان له ټولو خنډونو او ستونزو سره٬ سره لا هم ولاړ دی٬ ژوندی دی ٬انارشیزم له منځه وړل شوی٬ د بیت المال چور او د چپاول نشته٬ د تجزیې خطر نور گواښ نه دی٬ نو ځکه افغانستان٬ د خبرو٬ تعامل او د تفاهم مستحق دی.

 لنډه دا چې: چین او هند، د سیمې دوه ستر قدرتونه، اوس د انتخاب پر لارو ولاړ دي. یا به د واقعیت غږ ته غوږ نیسي، او له افغانستان سره به رسمي تعامل کوي، یا به د انکار پالیسۍ دوام، د سیمې د بې‌ثباتۍ لامل شي.

د افغانستان منزوي کول نه د حل لاره ده او نه هم د چا په گټه. نه د ټرمپ تورونه د منلو وړ دي، نه د قدرتونو چوپتیا.

 

میرعبدالواحد سادات  1

به بهانه اظهارات اخیر « جنرال » سمیع سادات

این اقا که « مقر فرمانده » شان در واشنگتن در یک تعمیر مجلل نزدیک به قصر سپید است ، هر از گاهی و در حالیکه سیگار دود مینماید ، سخنان مشمیز کننده و اراجیف را بخورد رسانه ها میدهد .

البته در افغانستان در پهلوی آفات و بلیات فراوان ، لافوک های حرفوی و تا سطح امپراپوف کم نیستند که حرف های شان ببرکت کهکشان انترنیت ثبت تاریخ و برای همه قابل دسترسی است .

در «ورق گردانی وضع » جهان این اقایان که فرسخ ها دور از وطن ، زندگی مسافری و مهاجرت را سپری مینمایند ، هر باریکه اقای ترامپ ( زنگی مست گوش بریده » ، اقای تزار پوتین و یا کدام قلدر و ارباب دیگر جهان ، « سرفه » نموده و حرف و حدیث به آدرس افغانستان ایراد نمایند ، مزاج شان تغیر و نقل مجلس رسانه ها می‌شوند و از آسمان و ریسمان گز مینمایند .

میدانیم که درین شب وروز و بعد از « پیشدستی » پوتین و صدور حکم محکمه جزایی بین المللی ، در رابطه به رهبر طالبان ، بازار این حرافان گرم است و چنانچه اقای « جنرال » دو روز قبل و از همان « مقر فرمانده » ، اخطار صادر کرد :

« آماده بازداشت آن‌ها هستند

می‌دانم آنها مقاومت می‌کنند و ممکن است به این دلیل به آنها شلیک کنیم.»

واه ، واه نام خدا !

دعوی مردان این عصر انفعالی بیش نیست

شیر می‌غرند و چون وامی‌رسی بزغاله‌اند

( حضرت بیدل )

البته انگیزه مکث و مرور این قلم موارد آتی است :

شاید اقای « جنرال » متوجه عواقب ، لاف و‌پتاق خود نباشد .

در گام نخست :

حکم آن محکمه مشهور و نه چندان با اعتبار جهان را مسخره مینماید :

آیا در اساسنامه آن محکمه چنین ، حکم وجود دارد که :

فیصله انرا ، این اقا تطبیق نماید ! ! !

شاید اقای « جنرال » مربوط « بلک واتر » باشد .

اما بیاد داسته باشد که دولت امریکا به اساسنامه آن محکمه الحاق نکرده است .

از جانب دیگر :

چنین سفاهت و بلاهت ، سرو صدای مهره های فساد و تباهی افغانستان ، صاف و ساده ، بنفع رهبر طالبان و شرکای جرمی او تمام میشود .

و حرف اخیر اینکه :

این اقا و اشخاص مماثل او باید بدانند که :

افغانستان و مردم آن بسیار بزرگ اند و فقط در وجود طالبانیزیم ، زعامت تندرو و متحجر طالبان و فساد سالاران اجزای کلیپتوکراسی ، شرکت سهامی دیروز ، تاجران دین و دکانداران « جهاد » خلاصه نمیشوند .

توجه فرمایید :

به مبارزه شیرزنان افغانستان درین حدود چهار سال اخیر !

پاسداران شجاع داعیه برحق زنان و دختران افغان چگونه دشمن حقوق و ازادی شانرا در محکمه جزایی بین المللی ، مطرح ساخته اند .

در همین شب و روز غم انگیز و فاجعه بزرگ انسانی ناشی از اخراج جبری مهاجران افغان از ایران و‌پاکستان ،مشاهده نموده اند ، که :

که چگونه و با فداکاری بینظیر ، زنان و‌مردان هرات باستان ، نیمروز و بادغیس ، جنبش بزرگ مدنی و انسانی کمک به هموطنان عزیز و مستضعف ما ، براه انداخته اند که خوشبختانه مورد استقبال و پشتیبانی اکثریت افغانان در داخل و خارج افغانستان قرار گرفته است .

این حماسه مردمی « انقلاب امید » است که از زنده بودن ملت افغانستان درین کسوف تاریخ مژده میدهد ، حماسه ایکه سیلی محکم بر رخ جمهوری‌ها قلابی و به اصطلاح اسلامی ایران و‌پاکستان است که در جمع حامیان غاصبان حقوق و ازادی مردم و همین زعامت دیوبندی طالبان قرار دارند ، که دین و آیین افغانستان را بگروگان گرفته اند .

با حرمت

یاداشت : من در دور اول ریاست جمهوری اقای ترامپ ، ایشانرا به تأسی از کلام حضرت مولانا :

تیغ دادن در کف زنگی مست

….

فتنه آرد در کف بد گوهران

«ملقب » به « زنگی » مست نمودم و میدانیم که در حمله سال قبل ، گوش شان مصدوم گردید . که اصطلاح گوش بریده و خطرناک بودن آن را« حریفان نکته سنج » بخوبی میدانند .

 

زیاتې مقالې …